arrow
Trang Nhà arrow Nhạc arrow HÀ NỘI 49 và Nhạc Sĩ Trần Văn Nhơn
Trang NhàLiên KếtLiên Lạc Tạp Chí Cỏ ThơmLiên Lạc Website
Trang Nhà
Chủ Trương
Văn
Thơ
Nhạc
Hội Họa - Nhiếp Ảnh
Biên Khảo
Giao Điểm
- - - - - - -
Tác Giả
Tủ Sách
- - - - - - -
Sinh Hoạt
- - - - - - -
Liên Kết
- - - - - - -
Tìm Kiếm
Liên Lạc
HÀ NỘI 49 và Nhạc Sĩ Trần Văn Nhơn PDF Print E-mail

    

                                               (Tranh của Họa Sĩ Thái Tuấn)

                             

HÀ NỘI 49 - Trần Văn Nhơn

Bước men quanh hồ Hoàn Kiếm giữa thu chiều úa
Tôi nhớ tháng ngày sống nơi Thủ Đô hồi qua
Hồ đẹp gương nước liễu xưa la đà bóng hồ
Đời vui thái bình trước lúc chiến tranh!

Khắp chốn nay điêu tàn, nhà xiêu đổ một cảnh nát tan
Hồ xanh nay vẫn xanh nhưng liễu xưa ven hồ đâu ta?
Tôi đứng im lặng nhìn, nhìn tháp cũ bóng soi hồ Gươm
Tháp kia sao lạnh lùng như giấu muôn e thẹn căm hờn!

Nước nghiêm trên hồ bao phen gió rung hồn nước
Chinh chiến hung tàn, ngất cao khói sương mờ gương
Hồ ơi! mi đã từng phen chứng kiến phút qua
Ngày nào mi thấy đời sống đầy hoa?

Hà Nội yêu quý! Là chốn tôi hằng mến yêu
Là nơi khi trước, tôi tìm làm nơi gửi thân
Hầu quên những mối sầu khổ đớn đau tiêu điều
Hồn tôi đã mang thầm kín sớm chiều!

Hà Nội yêu quý! Là chốn lịch sử ngàn năm
Là trái tim của Việt Nam, là chính hồn Việt anh dũng!
Là nơi đẫm thắm, máu xương biết bao anh hùng
Chính nơi muôn đời ghi dấu sử xanh thắm ghi chiến công!

Hà Nội yêu quý!
Cầu chúc cho ngày ấm êm
Rày mau chấm dứt tháng ngày than khóc ưu phiền!

                                    >> Duy Trác hát: Hà Nội 49

                                                       

         Trần Văn Nhơn (APNC) - bút hiệu này là viết tắt của các chữ: Antoine Philippe Nhơn Cầu Kho

Sinh trưởng tại Cầu Kho, Sài Gòn. Học nhà dòng rồi tu xuất để hoạt động trong lãnh vực ca nhạc mới từ những năm 1935. Do học nhà dòng nên Ông tiếp thu được nhạc lý Tây Phương và cũng khởi xướng cho phong trào người Việt viết và hát nhạc Việt. Ông là một trong những nhạc sĩ hiếm hoi thời bấy giờ biết hòa âm, phối khí và chỉ huy dàn nhạc.

Từ năm 1948 đến năm 1952, Ông làm việc tại Đài Phát Thanh Hà Nội, hoạt động chung với ban Việt Nhạc của nhạc sĩ Thẩm Oánh và là nhạc trưởng của ban Việt Nhạc thời bấy giờ (với các ca sĩ Minh Trang, Minh Đỗ, nhạc sĩ Nguyễn Thiện Tơ...)

Trích bài phỏng vấn nhạc sĩ Thẩm Oánh đăng trong Tạp chí Bách Khoa, Sài Gòn năm 1963 do Nguyễn Ngu Ý thực hiện: “Hoạt động của Ban Việt Nhạc (từ 1948 đến 1953): hết thảy điều gì hữu ích cho sự truyền bá và giáo dục âm nhạc, Ban này đã gắng cần cù thực hiện (ví dụ: những lớp sáo, harmonica, có thấy đề nghị trở lại trong số trước, Ban Việt Nhạc đã cho mở tại Hà Nội, từ ngày 5-8-1948, với 230 nhạc sinh theo học lúc đầu).

Kịp tới khi Đài Phát Thanh Hà Nội được trao trả cho Việt Nam, thì nguồn nhạc mới đã được phát triển ngày mỗi thêm mãnh liệt; Ban Việt Nhạc đã đóng góp khả quan cho sự trưởng thành của nền Tân Nhạc Việt Nam (nhất nhất mọi chương trình, mọi hoạt động đều có đăng tải trên bán nguyệt san Việt Nhạc, xuất bản tại Hà Nội từ 1948 đến 1950)”.

Các sáng tác của Ông:
– Hà Nội 49
 – Ảo Ảnh Chiều Thu 
– Mình Ơi, Em Muốn Đi Bờ Hồ
– Saigon Xa Hoa

Trở lại Saigon năm 1952, Ông làm việc một thời gian cho Đài Phát Thanh Sài Gòn, rồi sau đó dành thời gian để giúp ca đoàn Hùng Tâm Dũng Chí tại nhà thờ Ngã Sáu (nhà thờ thánh Jeanne d’Arc).
 
Ông mất tại nhà riêng ở Sài Gòn năm 1973 do bệnh tim.

                     

Kinh thành Thăng Long trong bóng sương chiều
Trời Thu đây mùa khêu thương nhớ
Mẹ già cô đơn đang sống hắt hiu
Mỗi chiều mắt trông về chốn xa vời
Khóe mắt luôn đẫm thấm mấy giòng châu
Nhớ đến con của mình hôm chiều xuống
Nhắn gió Thu mang tình thương nhớ nhau
Đưa đến cho con chốn sa trường

Từ đây, chiều xuống gió Thu vi vu
Chiều Thu khêu nguồn thương nhớ
Lòng ai đang sống lẻ loi đau thương
Mắt ai thắm châu lệ tuôn ...

Chiều Thu ai đứng đưa mắt nhìn chốn xa xăm
Tìm bóng mến yêu người chiến sĩ trong áng mây
Chờ đón gió làn mây trôi mờ trong sương
Gửi mong nhớ tìm người thân mến chiều nay
Làn sóng Hồ Gươm giữa nơi kinh thành
Chiều Thu gợn rung theo gió
Lòng ai quạnh hiu giữa nơi kinh thành
Xao xuyến buồn như nước hồ Thu!

 >> Mai Hương hát: Ảo Ảnh Chiều Thu

      Nguyễn Đình Toàn viết về Nhạc Sĩ Trần Văn Nhơn

Trần Văn Nhơn thuộc lớp nhạc sĩ tiền phong ở miền Nam cùng thời với Trần Văn Lý, Võ Đức Thu.
Ông ít xuất hiện trong những buổi trình diễn tại các rạp hát, các sân khấu.
Ông đóng góp vào công việc xây dựng nền tân nhạc Việt Nam bằng những công việc ở các đài phát thanh và những sáng tác của chính mình
Ba ca khúc nổi tiếng của chính ông là các bài: Sài Gòn Xa Hoa, Ảo Ảnh Chiều Thu, Hà Nội 49

Giữa Trần Văn Nhơn và Lê Thương có một điều trái ngược là lạ.

Lê Thương sinh trưởng tại miền Bắc, nhưng dường như ông lại khởi nghiệp tại miền Nam. Mấy ca khúc quan trọng nhất trong toàn bộ tác phẩm của ông, ba bài Hòn Vọng Phu I, II & III, đều được ông sáng tác tại miền Nam. Ngôn ngữ ông dùng để viết lời cho ca khúc Lòng Mẹ Việt Nam, Hoa Thủy Tiên, Nàng Hà Tiên, cho người ta cảm tưởng tác giả phải là người miền Nam mới viết được.

Trần Văn Nhơn sinh trưởng ở miền Nam, nhưng không biết ông lưu lạc sao đó mà vào lúc nổi tiếng nhất ông lại đang ở miền Bắc và từng có lúc giữ chức vụ nhạc trưởng Ban Việt Nhạc của đài phát thanh Hà Nội.
Sài Gòn Xa Hoa và Hà Nội 49 có thể coi là những bài sử ca về hai thành phố lớn nhất đất nước với đầy đủ vẻ đẹp và những nỗi vui buồn, ai oán, một thời.
Nó cũng mở đầu cho những bài ngợi ca các thành phố của chúng ta sau này.
Chỉ có dịp tới Sài Gòn người ta mới nhận ra được cái nhịp sống của cả một thành phố Trần Văn Nhơn nói tới trong ca khúc của ông. Trong những âm thanh lướt thướt, nhất là nếu lại được nghe qua tiếng phong cầm, người ta tưởng chừng như thấy được cả cái nhấp nháy của muôn vàn ánh đèn qua lại.

Cho đến nay, đã có không biết bao nhiêu bài hát nói về Hà Nội, ngợi ca Hà Nội. Nhưng nhiều người vẫn cho rằng Hà Nội 49 của Trần Văn Nhơn và Hướng Về Hà Nội của Hoàng Dương là những bài gợi cảm nhất.
Có một khoảng cách 4, 5 về việc ra đời của hai tác phẩm này.

Khi Trần Văn Nhơn viết Hà Nội 49, Hà Nội là một Hà Nội “tề”.
Tề là vùng đất quốc gia để phân biệt với các phần đất do cộng sản kiểm soát, khi ấy được coi là “hậu phương” hay “kháng chiến”
Ranh giới giữa hai vùng không rõ rệt.
Vì thế khi ấy nẩy sinh một thành ngữ “ấm ớ hội tề” .
Và từ hậu phương trở về vùng tề người ta gọi là “dinh tê” (entrer tiếng Pháp).
Chiến tranh vừa lùi xa thành phố không bao lâu, Hà Nội vẫn còn nhiều đổ nát nhưng đồng thời cũng có những dấu hiệu hồi sinh. Người ta đang xây dựng lại nhà cửa, xây dựng lại đời sống.
Cùng một lúc, hàng ngày người ta vẫn nghe tiếng bom đạn nổ đâu đó, các cuộc giết chóc, bắt bớ xẩy ra quanh mình.
Gọi là vùng quốc gia nhưng thực tế quyền hành đều nằm trong tay người Pháp.
Vì thế phần lớn người Việt khi ấy sống trong cảnh “một cổ đôi ba tròng”.

"Hướng Về Hà Nội" của Hoàng Dương viết khi sắp xẩy ra hiệp định Genève chia đôi đất nước. Tình hình ở khắp nơi đều rất rối ren, nguy hiểm.
Không có gì chắc chắn, nhưng theo các bằng hữu của ông cho biết, Hoàng Dương đã bỏ Hà Nội về Nam Định trước ngày 20 tháng 7/54 ít lâu.
Ca khúc là nỗi nhớ Hà Nội của ông khi ấy.
Không phải chỉ là một Hà Nội xa, mà còn là một Hà Nội sắp mất, trong ý nghĩa thật và ý nghĩa đổi thay
Một người, Trần Văn Nhơn, ở ngay trong lòng Hà Nội, yêu Hà Nội, nghĩ về Hà Nội như một du khách cùng môt lúc cũng là người Việt Nam, cảm thương cho số phận của đất nước.
Một người, Hoàng Dương, là người Hà Nội, tự tách mình ra khỏi Hà Nội, nhớ về Hà Nội, như một giấc mơ, có nghĩa là có thể tan biến. Nghe Hướng Về Hà Nội người ta có thể cảm nhận nỗi lo âu tan biến đó, từa tựa một Hà Nội nhìn thấy trong giấc mơ, trong bóng nước.

Trần Văn Nhơn mất đã lâu lắm.
Hoàng Dương vẫn còn ở Hà Nội.
Hà Nội hiện có bao nhiêu đổi thay so với Hà Nội trong nhạc Hoàng Dương và trong nhạc Trần Văn Nhơn?

Nguyễn Đình Toàn
(trích “Bông Hồng Tạ Ơn” Hoa Kỳ 2006)

     

                                                             (Tranh của Họa Sĩ  Tô Ngọc Vân)


 

Trang NhàLiên KếtLiên Lạc Tạp Chí Cỏ ThơmLiên Lạc Website
   Copyright © 2007 Cỏ Thơm

Mambo is Free Software released under the GNU/GPL License.

Designed by mambosolutions.com