arrow
Trang Nhà arrow Nhạc arrow VIỆT NAM QUÊ HƯƠNG NGẠO NGHỄ & "DU CA" NGUYỄN ĐỨC QUANG - Biên soạn: Phan Anh Dũng
Trang NhàLiên KếtLiên Lạc Tạp Chí Cỏ ThơmLiên Lạc Website
Trang Nhà
Chủ Trương
Văn
Thơ
Nhạc
Hội Họa - Nhiếp Ảnh
Biên Khảo
Giao Điểm
- - - - - - -
Tác Giả
Tủ Sách
- - - - - - -
Sinh Hoạt
- - - - - - -
Liên Kết
- - - - - - -
Tìm Kiếm
Liên Lạc
VIỆT NAM QUÊ HƯƠNG NGẠO NGHỄ & "DU CA" NGUYỄN ĐỨC QUANG - Biên soạn: Phan Anh Dũng PDF Print E-mail

                           Tiểu Sử & Tác Phẩm 

                                              (Nguồn: http://nguoivietboston.com) 

                                                 

Nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang, sau một căn bịnh hiểm nghèo kéo dài hơn tháng qua, đã qua đời lúc 4 giờ sáng hôm nay (3/27/2011) tại California. Nhạc sĩ tên thật Nguyễn đức Quang, sinh năm 1944 tại Sơn Tây.
Theo gia đình vào Nam năm 1954.
Sinh sống tại Ðà Lạt từ năm 1958.
Tốt nghiệp Đại học Ðà Lạt, phân khoa Chính Trị Kinh Doanh khóa 1.
Bắt đầu sáng tác nhạc năm 1961. Ca khúc đầu tay dành cho Hướng đạo với tên "Gươm Thiêng Hào Kiệt".
Sau biến chuyển chính trị lớn ở miền Nam năm 63, bắt đầu cảm hứng về nhạc Thanh niên và những vấn đề đất nước.
Năm 1964, chuyển qua hẳn những ca khúc có chủ đề Tuổi trẻ, Quê hương, Dân tộc, xây dựng những đề tài mới cho tập Trầm Ca, hát nhạc tranh đấu xã hội và nhạc sinh hoạt thanh niên và thành lập Phong Trào Du Ca Việt Nam năm 1966.
Năm 1979 cùng gia đình đến Hoa Kỳ, hoạt động liên tục trong ngành truyền thông tại hải ngoại.

Mục Lục Những Ca Khúc Tiêu Biểu

Măi đến sau 1965, một số những bài hát của Nguyễn Đức Quang mới xuất hiện rải rác trên một số ấn phẩm sách, báo và vài tuyển tập sơ sài do tình hình thiếu thốn phương tiện và điều kiện lúc bấy giờ, người ta đã thấy có các tập nhạc in bằng ronéo như: Trầm Ca, Những Bài Ca Khai Phá, Ruồi và Kên Kên, Thỏ Thẻ Loan Phòng v..v.

Năm 1995, Ngô Mạnh Thu và Nguyễn Thiện Cơ trong nhóm Đồng Vọng thu gom lại hầu hết bản nhạc trong các tập nhạc chính và ấn hành tuyển tập Dưới Ánh Mặt Trời gồm 69 bài. Duới đây là những nét chính và 9 tập nhạc đã được tác giả hình thành trên suốt quãng đường sinh hoạt và sáng tác của anh. ( Trích trong ” Về những ca khúc Nguyễn Đức Quang đă viết” trong tuyển tập “Dưới Ánh Mặt Trời” )

Ấn Phẩm Đã Phát Hành:

1. Chuyện Chúng Mình:
52 ca khúc, viết từ 1960 đến 1964, thời kỳ đầu sáng tác, hầu hết là các khúc tình ca tuổi học trò và thời gian sinh sống tại Đà Lạt. Một số bài như: Chuyện Người Con Gái , Khôn Hồn Có Cánh Thì Bay, Trẫm Nhớ Ái Khanh Không? (phổ thơ Nhất Tuấn), Lửa Từ Bi ( Thơ Vũ Hoàng Chương).

2. Trầm Ca:
10 ca khúc cho thanh niên và thời cuộc, những thao thức lớn nhất về con người, đất nước.
Những ca khúc này tạo nên cả một cao trào tuổi trẻ nhập cuộc vào các sinh hoạt.
Nỗi Buồn Nhược Tiểu, Người Anh Vĩnh Bình, Tiếng Hát Tự Do, Chiều Qua Tuy Hòa, Việt Nam Quê Hương Ngạo Nghễ là dấu ấn chưa phai mờ trong nhiều thế hệ thanh niên Việt Nam từ đó đến nay.

3. Những Bài Ca Khai Phá:
trên 40 ca khúc sinh hoạt đặc biệt cho tuổi tr , sinh viên, học sinh dùng trong các buổi họp mặt công tác xã hội, các hoạt động đám đông, là tiếng kêu gọi tuổi trẻ đến với nhau cùng xây dựng một đất nước và niềm tin: Không Phải Là Lúc, Về Với Mẹ Cha, Dưới Ánh Mặt Trời, Chuyện Quê Ta, Hy Vọng Đã Vươn Lên, Một Giấc Chiêm Bao, Về Miền Gian Nan v..v..
Khởi động phong trào hát cộng đồng, hát chung khắp mọi nơi, sau này được lan truyền sang nhiều địa hạt và nhiều giới khác, kể cả tôn giáo.
Du Ca trở thành hình ảnh mẫu mực con người xã hội mới, đi vào phim ảnh Xin Nhận Nơi Này Làm Quê Hương.

4. Cần Nhau:
12 tình khúc được biết đến nhiều với:
Bên Kia Sông, Vì Tôi Là Linh Mục, Cần Nhau, Như Mây Trên Cao, Vỗ Cánh Chim Bay ..

5. Thỏ Thẻ Loan Phòng (hay Lời Nguyện Cầu Hạnh Phúc):
18 bài sinh hoạt trong ngày hạnh phúc lứa đôi, hình thành 1969, nhiều bài hì́nh như đã thành nếp trong các đám cưới như:
Lời Nguyện Cầu Hạnh Phúc, Đám Cưới Chúng Mình, Lũ Chén Dĩa Tội Tì́nh Gì, Đường Đến Hạnh Phúc .

6. Khúc Nhạc Thanh Xuân:
Khoảng 40 bài nhạc sinh hoạt thanh niên quốc tế.
Nhiều nhất là các ca khúc trong thời lập quốc Do Thái, phong trào Kibbuz, những bài hát nhân quyền, tự do từ Âu sang Á và Mỹ như:
Về Miền Gian Nan, Bài Ca Hải Tặc, Quân Đoàn Thức Tỉnh, Không Ai Là Hoang Đảo
được chuyển qua lời Việt để sử dụng trong nhiều sinh hoạt tuổi trẻ.

7. Hương Đồng Quê:
Các khúc Dân Ca và nhạc đồng quê nổi tiếng trên thế giới chuyển dịch sang lời Việt, gần 200 bài như Bài Ca Sông Hồng, Những Bụi Hoa Dại, Em Yêu Dấu Hỡi, Bên Bờ Sông Ohio, Tâm Sự Chú Lừa
hầu hết bị thất lạc năm 1975.

8. Phúc Ca Mùa Lễ:
25 bài đồng dao quốc tế hát trong mùa Gíáng sinh như : Jingle Bells, The Christmas Tree, Silent Night
được coi là những khúc hát vui trong mùa an bình của nhân loại.

9. Ruồi Và Kên Kên:
Hoàn tất năm 1970, gồm 11 bài, là những ca khúc bi phẫn về những vấn đề lớn nhất trong một khung cảnh chính trị và xă hội đen tối nhất của cả 2 miền đất nước:
Im Lặng Là Ðồng Lõa, Ruồi Và Kên Kên, Bọn Lái Buôn Ở Khắp Nơi, Phòng Thí Nghiệm Công Cộng, Vụ Án Cuối Cùng
Những ca khúc này vẫn được yêu chuộng cho đến nay.

10. Dưới Ánh Mặt Trời:
gồm những sáng tác trong tập Trầm Ca, Những Bài Ca Khai Phá, Ruồi và Kên Kên, Chuyện Chúng Mình, Cần Nhau, Khúc Nhạc Thanh Xuân, Lời Nguyện Cầu Hạnh Phúc …
Xuất bản Ðồng Vọng 1997 tại Cali- USA

                              

    Tường thuật "Vĩnh Biệt Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang" của Thy Nga (SBTN-DC): > PHẦN 1   > PHẦN 2

                                                          

    > "Anh Đi Lửa Vẫn Còn Đâysáng tác của nhạc sĩ Nhật Ngân qua tiếng hát của tác giả

     

                        Lời Cuối Cho Anh Quang
                                                     Du ca Nguyễn Quyết Thắng
 

Anh Nguyễn Đức Quang qúi mến ,

Không có một điều gì đau buồn hơn là phải nói lời vĩnh biệt nhau, chỉ mới vài tháng trước đây mình chỉ nói lời chia tay và hẹn gặp lại nhau thôi mà, suốt hơn 3 tuần lễ ngày và đêm bên nhau, em đã được nghe anh nói , nghe anh hát, nghe những lời tâm sự thật thầm kín thật qúi báu mà dường như anh chưa thổ lộ với ai, mình đã hứa với nhau những điều phải làm, và anh đã hứa với em những công việc sẽ phải thực hiện trong năm nay, giờ anh nằm thờ ơ, lặng lẽ, làm bộ quên…
Anh Quang kính, biết anh qua tiếng hát trên đài phát thanh, với những bản nhạc “ Anh Em Tôi - Đường Việt Nam-Việt Nam Quê Hương Ngạo Nghễ” của những năm 1965, với 16 tuổi đời em chẳng biết yêu nước là gì ? thế nhưng em đã theo anh từ đó. Lần đầu tiên từ chốn xa trở về, được nhìn và nghe anh hát từ một góc nhá nhem tối với “ Nỗi buồn nhược tiểu “ lòng em đã trùng xuống bởi tiếng kêu gào thống thiết của tình yêu-thân phận và quê hương mãi mãi vẫn đen tối không lối thoát :

“ Tôi trót sinh ra làm dân nhược tiểu , nỗi nhọc nhằn trĩu nặng đôi vai”
“ Tôi trót sinh vào nước chia cắt – tình anh em máu chẩy thành dòng”
“Ơ hay Thượng Đế có buồn chứng dám dùm những linh hồn “
“Người dân tôi nhìn tương lai nước mắt tuôn tràn đầy “

bất chợt nước mắt tự đâu rơi xuống , em đã cảm thông với anh ..
Và  45 năm sau, được nhìn và nghe anh hát lần cuối cùng “ Trên Đồi Arlington “ cũng vẫn mãi tấm lòng quạnh hiu đó, vẫn hơi thở thống khổ và trái tim vỡ nát đó, lòng em đã được mở ra với tiếng gọi tình người trong con người :

“ Này bạn, cùng chiến đấu,
cùng gục ngã viên đạn ngược đường bay
Về đây, cùng tới đây, chia nhau nghĩa trang này
không lời hờn oán đắng cay
Bắc Nam cùng mạch sống!
Thắng thua đều anh hùng !
Bốn mùa hoa nở rộ, dưới mộ đài hùng tráng
chung dòng “Tổ Quốc Ghi Công”

Xin giới thiệu hồn này từ cầu Đồng Hới,
hồn kia cuối Trường Sơn
Đồng lúa xanh, có lắm anh đi nhẹ nhàng,
có người thịt nát xương tan
Nay mộ phần, rào quanh bằng oán thù,
một lần thành thiên thu,
sống hay là đã chết đều mất lối bơ vơ.
……
Triệu linh hồn oan khuất-
Chiều nay xa quê nhà
Còn chỗ không người lính gác,
chúng tôi về đây nằm,
trên đồi Arlington

Và bây giờ, anh đã thực sự về nằm nơi đây, nơi xứ lạ quê người này , không mang theo “lời chê, tiếng khen, không mang theo hờn oán đắng cay “ anh đã để lại nguyên khối óc cho bằng hữu của anh, anh đã để lại nguyên con tim cho người yêu của anh , và hơi thở nhọc nhằn cho người dân Việt của anh. Anh đã để lại những hịch truyền qua những tác phẩm anh viết , về nhân tính anh đã  nói ,em đã học được của anh về tình yêu nhân loại như : “Từ Nay Gánh Vác”, tình yêu đằm thắm “ Chiều Qua Tuy Hòa “, tình yêu rực lửa “ Về Đồi Hoang “, tình yêu dại khờ “ Vì Tôi Là Linh Mục “,tình yêu tự hào bất khuất “ VN Quê Hương Ngạo Nghễ “  tình yêu dân tộc “ Cho Đồng Bào Tôi “ tình yêu bằng hữu “ Anh Em Tôi “, Tình yêu Đồng Đội “Đuốc Hồng Tuổi Trẻ “, tình yêu lứa đôi “ Cần Nhau “, tình yêu chia sẻ “ Người Yêu Tôi Bệnh “, tình yêu đằm thắm : “ Bên Kia Sông “,  tình yêu hiến dâng “Đoàn Ta Ra Đi”, tình yêu phẫn nộ “ Ruồi Và Kên Kên”, tình yêu mời gọi “ Tìm Về Công Trường “, tình yêu thân phận “ Xương Sống Ta Đã Oằn Xuống”, tình yêu tủi hổ “ Nỗi Buồn Nhựợc Tiểu”, tình yêu phẫn uất “ Bọn Lái Buôn Ở Khắp Nơi “, tình yêu hoài niệm “ Tình Tôi Con Dốc Nhỏ”, và tình yêu dung thứ, thức tỉnh “ Trên Đồi Arlington” v..v..
Tất cả tình yêu của nhân loại đều hiện hữu trong anh, anh tỏ tình mạnh mẽ bằng tiếng hát, và trao tình bằng nụ cười .

Lần cuối ngồi bên anh bên quán café ở Place Itali, Paris đột nhiên anh đề nghị: “ Chiến chụp cho anh và Thắng chung một tấm ảnh ở đây đi ! biết đâu nó chẳng “đi vào lịch sử” hi …hì “. Không ngờ nó “đi vào lịch sử “ của anh em mình thực sự, một kỷ niệm em không thể quên được. Cám ơn anh đã nuôi lớn tâm hồn em, cùng được rong ca bên nhau trên con đường Việt Nam vô tận, hôm nay tiếng hát của anh vụt bay nhanh lên cao, nhưng chắc chắn dư âm của nó sẽ còn vang vọng mãi trên mặt đất này, anh đi để lại niềm thương tiếc cho bao người, với riêng em, anh để lại cho em thật qúa nhiều điều dặn dò qúi báu lẫn những khó khăn em chắc sẽ không chu toàn nổi, qúi mến anh bao nhiêu , em lại giận anh bấy nhiêu .. anh đi vội vã quá, mình còn quá nhiều việc phải làm mà.

Nguyễn Quyết Thắng

" ... Anh Nguyễn Đức Quang xưa kia có bài hát "Bên kia sông". Con sông xưa nơi bài hát của anh ấy còn có một bến bờ ! Hình ảnh con sông trong bài hát "Thuyền đời xa bến" tôi viết để tiễn đưa anh là đi về chốn không cùng. Hiểu là trở về với bến bờ của "Đại Ngã" thì cũng được !"

                                                      

                              >> Mời xem trang: " Thuyền Đời Xa Bến"

Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang thăm vùng Virginia - tháng 5, 2005 (sau vườn nhà thi nhạc sĩ Nguyễn Tường Vân)
Từ phải: Phan Anh Dũng, Tâm Hảo, Bà Nguyễn Minh Nữu, NS Nguyễn Đức Quang (cầm cell phone), Bạch Mai, nhà thơ Vĩnh Liêm, nhà thơ Hoàng Song Liêm, Nguyễn Minh Nữu

     

          Ảnh kỷ niệm: Phan Anh Dũng đàn với NS Nguyễn Đức Quang khi anh hát "Bên Kia Sông" (5/2005)

"Theo tôi, thính giả thích nhạc của anh Quang vì lời lẽ rất thật, rất gần, không màu mè, luôn chứa đựng những thông điệp cao đẹp, không buồn rầu và ủy mị.
Cảm ơn Người-yêu-quê-hương Nguyễn Đức Quang đã đem đến cho Tân nhạc Việt những đóa hoa đẹp. Tôi tin chắc rằng anh ra đi mãn nguyện vì NGỌN LỬA DU CA đã bùng lên trở lại đến mọi Cộng Đồng người Việt trên thế giới - cũng như thập niên 60 ở Việt Nam vậy
."

> Mời đọc: Tạm Biệt Người-Yêu-Quê-Hương Nguyễn Đức Quang của Phan Anh Dũng (pdf)

VIỆT NAM QUÊ HƯƠNG NGẠO NGHỄ
Nguyễn Đức Quang sáng tác
 
Ta như nước dâng dâng tràn có bao giờ tàn
Đường dài ngút ngàn chỉ một trận cười vang vang
Lê sau bàn chân gông xiềng cuộc đời xa xăm
Đôi mắt ta rực sáng theo nhịp xích kêu loang xoang!

Ta khua xích kêu vang dậy trước mặt mọi người
Nụ cười muôn đời là một nụ cười không tươi
Nụ cười xa vời nụ cười của lòng hờn sôi
Bước tiến ta tràn tới tung xiềng vào mặt nhân gian!

Máu ta từ thành Văn Lang dồn lại
Xương da thịt này cha ông miệt mài
Từng ngày qua,
Cười ngạo nghễ đi trong đau nhức khôn nguôi!

Chúng ta thành một đoàn người hiên ngang
Trên bàn chông hát cười đùa vang vang
Còn Việt Nam,
Triệu con tim này còn triệu khối kiêu hùng!

Lời 2 :
Ta như giống dân đi tràn trên lò lửa hồng
Mặt lạnh như đồng cùng nhìn về một xa xăm
Da chân mồ hôi nhễ nhại cuộn vòng gân tươi
Ôm vết thương rỉ máu, ta cười dưới ánh mặt trời

Ta khuyên cháu con ta còn tiếp tục làm người
Làm người huy hoàng phải chọn làm người dân Nam
Làm người ngang tàng điểm mặt mày của trần gian
Hỡi những ai gục xuống trỗi dậy hùng cường đi lên!

 

           >> "Việt Nam Quê Hương Ngạo Nghễ" (video)

              >> Nguyễn Đức Quang hát: "Việt Nam Quê Hương Ngạo Nghễ" (mp3)

          NGUYỄN ÐỨC QUANG với du ca một thời 
                                              Nguyễn Ðình Toàn

                                   

Nguyễn Ðức Quang là một trong những người có công gây dựng và làm lớn dậy phong trào du ca ở miền Nam trước 1975.

Du ca có nghĩa là đi đây, đi đó để hát.

Các buổi trình diễn như thế thường diễn ra tại các sân trường đại học, các giảng đường, sân vận động, các trại hè hay một nơi nào đó có những sinh hoạt cộng đồng và đám đông tụ tập, vào thời ấy có thể là một trại tị nạn, mục đích chính chỉ là để “hát cho nhau nghe”, cho đỡ buồn, để thắp lại hy vọng...

Chiến tranh vừa xua đuổi vừa bao vây, người ta không còn biết chạy đi đâu cho thoát.

Cũng không ai biết đến bao giờ chiến tranh mới chấm dứt.

Phong trào du ca được hình thành trong những ngày khốn khổ đó:

Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu cho khó thương
Ta cùng lo chạy từng lưng cơm áo che thân tàn
Khi mùa mưa về cùng lem nhem bước trên ngõ trơn
Khi giặc lan tràn cùng lo âu trắng đôi mắt đen...
Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu đang chiến tranh
Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu chưa thanh bình
Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu đang khó khăn
Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu chưa ấm êm...

Một trong những đặc điểm của loại nhạc du ca này là nội dung thường phản ánh tâm sự của đám đông chứ không phải của cá nhân, giai điệu giản dị, một người xướng lên là những người khác có thể hát theo được ngay, và hầu hết bài nào cũng có một vẻ gì đó giống như những bài kinh cầu nguyện.

Nghe lại nhạc của chúng ta người ta sẽ thấy ra điều này, các giai đoạn bột phát, thường xảy ra vào những thời kỳ có những biến chuyển quan trọng của lịch sử.

* Trước chiến tranh.

* Sau khi đất nước bị chia cắt.

* Chấm dứt cuộc chiến 1975.

Tất cả các nhạc sĩ của chúng ta đều xuất hiện trong 3 thời kỳ ấy.

Cũng vì thế, không phải tình cờ mà người ta phân ra và gọi là nhạc tiền chiến, nhạc hậu chiến:

Ta còn những người ngồi quanh đây trán in vết nhăn
Ðêm nằm nghe lòng quặn sôi lên giữa cơn mộng lành
Ôi vì thâm tình cùng con dân sống trong chiến tranh
Ôi cùng đau lòng cùng hoang mang giữa khi khó khăn
Ta còn những người còn yêu nhau biết bao thiết tha
Chưa gặp bao giờ mà đã quá uống máu ăn thề
Giam mình trong lòng thành đô kia sống nơi ấp quê
Nhưng tình cao vời đòi yêu thương khắp luôn thế gian

Mỗi thời kỳ nhạc của chúng ta thay đổi chút ít. Lãng mạn, hùng ca, khắc khoải, lo âu, rồi nhuốm chút ít triết lý bi thảm.

Nguyễn Ðức Quang có đủ các điều kiện để thành công trong “thế giới du ca” của ông: Ðàn ngọt, hát hay, có duyên, nắm vững nghệ thuật nói trước đám đông, trình diễn nồng nhiệt.

Có những loại nhạc chỉ thích hợp để hát trên các đài phát thanh hay thâu thanh vào đĩa, loại khác để trình diễn trên sân sân khấu, trước những đám đông. Thể loại này, ngoài âm điệu và lời ca thường còn phải có vài điều gì khác để cho ca sĩ biểu diễn, bằng động tác, bằng nét mặt, nếu không sẽ trở thành nhạt nhẽo đối với khán giả.

Nhạc phát trên đài phát thanh, thâu đĩa, là nhạc để nghe một mình. Các ca sĩ cho rằng, hát trên các đài phát thanh và thâu đĩa khó hơn: y phục, son phấn, nhan sắc, điệu bộ không giúp được gì. Chỉ còn có tiếng hát. Và kỹ thuật thâu thanh càng cao ưu và khuyết điểm của giọng hát thính giả càng thấy rõ.

Có lẽ vì khởi nghiệp như một ca sĩ du ca nên nhạc của Nguyễn Ðức Quang có nhiều yếu tố thích hợp để đem trình diễn trước đám đông. Cũng có thể vì sự thành công của ông khiến người ta có ấn tượng như thế.

Ca khúc của Nguyễn Ðức Quang được xuất bản trước 75 có các tập “Trầm Ca”, “Bài Ca Khai Phá”, “Ruồi Và Kên Kên”, “Lời Nguyện Cầu Hạnh Phúc”... Tất cả mấy tập này và một số ca khúc khác của Nguyễn Ðức Quang, năm 1995 đã được Ngô Manh Thu và Nguyễn Thiện Cơ gom lại cho in trong tập “Dưới Ánh Mặt Trời”.

Ngoài sáng tác, Nguyễn Ðức Quang còn phổ nhạc rất nhiều thơ của bằng hữu. Một trong những bài thơ Nguyễn Ðức Quang phổ nhạc được coi là thành công và được rất nhiều người thích là bài “Bên Kia Sông” thơ của Nguyễn Ngọc Thạch.

Ðã có một thời ca sĩ Diễm Chi rất được hoan nghênh với ca khúc này (và trở thành du ca chi bảo?):

Này người yêu, người yêu tôi ơi
Bên kia sông là ánh mặt trời
Này người yêu, người yêu anh hỡi
Bên kia đồi cỏ hoa đan lối
Bên kia núi, núi cao chập chùng
Bên kia suối, suối reo lạnh lùng
Là bài thơ toàn chữ hư vô

Này người yêu anh ơi!
Cho anh nồng ấm cuộc đời
Hoa thơm có ánh mặt trời
Ôi núi mừng vì mây đến rồi!

Này người yêu, người yêu anh hỡi!
Yêu nhau mình đưa nhau tới
Bước nhẹ và nói bên môi
Nói cho vừa... mình anh nghe thôi!

Này người yêu, người yêu anh ơi!
Bên kia sông đường vẫn còn dài
Này người yêu, người yêu anh hợi!
Bên kia đồng cỏ non đan lối
Trong cơn gió, thoáng nghe nực cười
Trong khe núi, thánh thót lòng người
Lòng đòi tình vật vã không nguôi

Này người yêu anh ơi!
Ðêm đêm lòng vỗ tình dài
Dây xanh quấn quít vào đời
Cho trái tình nở trên tiếng cười

Này người yêu, người yêu anh hỡi!
Bên trong lòng nôi êm ái
Rắc nhẹ từng cánh sao rơi
Sẽ ân thầm mình em nghe thôi!

***

Trước 1975, Nguyễn Ðức Quang tốt nghiệp sư phạm. Nhưng từ ngày qua Mỹ, ngoài âm nhạc, ông theo đuổi nghề làm báo. Hiện ông là chủ bút một trong nhưng tờ báo Việt ngữ lớn nhất tại quận Cam là tờ Viễn Ðông Kinh Tế.

Nguyễn Ðình Toàn
3/6/04 - Nguồn: nguoi-viet.com


                                       

                             >> Nguyễn Đức Quang nói về: Ban Trầm Ca (video)

                    >> Nguyễn Đức Quang hát: "Về Với Mẹ Cha" (mp3)

                            

                                              Trần Đại Lôc, Phương Oanh & Nguyễn Đức Quang

                 > Nguyễn Đức Quang hát: "Đường Việt Nam" (mp3)

                

                                  

                                            Tập Nhạc với 5 tác giả ấn hành năm 1971

                                             

                                  >> Nguyễn Đức Quang hát: "Bên Kia Sông" (mp3)

                                            >> Bên Kia Sông (video - youtube)

                       > Nguyễn Đức Quang hát:" Như Mây Trên Cao" (mp3)

" ... Một chi tiết nhỏ ít người biết đến là Nguyễn Đức Quang có thời gian làm việc tại Ngân hàng Phát Triển Nông Nghiệp Trung Ương, số 7 Bến Bạch Đằng Saigon. Thời đó, Tổng giám Đốc là ông Nguyễn Đăng Hải. Ngân hàng mở khóa thi tuyển dụng Tham vụ Ngân hàng để có thêm nhân sự giữ chức vụ Giám Đốc Ngân hàng tại các địa phương. Anh ứng thi và vì đậu cao trong số mấy hạng đầu nên được chọn phục vụ tại Sở Kế Hoạch.
Tôi cũng là nhân viên tại Ngân Hàng Trung Ương, có được một nhân tài âm nhạc phục vụ cùng ngành thì mừng lắm, kết thân ngay. Anh cũng là người vui vẻ, dễ tính, cởi mở nên chúng tôi chơi với nhau thoải mái.
Những dịp khánh thành Ngân hàng Nông Thôn tại các Vùng, tôi đều rủ anh đi để quan sát, học hỏi về ngành chuyên môn này.
Hồi làm việc tại Saigon, sáng sáng chúng tôi đến sở sớm, hay la cà bên quán cà phê cạnh trụ sở, nơi qui tụ các ông tài xế, lao công, nhân viên ngân hàng hay ngồi uống cà phê, đấu hót.
Anh cũng tham gia như mọi người, ngoại trừ là không ôm cây đàn để hát cho nhau nghe, vì sắp đến giờ làm việc.
Anh em, ai cũng quý mến Nguyễn Đức Quang vì anh ấy quá nổi danh đi rồi…"

                >> Mời đọc toàn bài: "Du Ca Nguyễn Đức Quang" của Châu Ngân (Virginia)

                                          

  

Chiều Qua Tuy Hòa - Nguyễn Đức Quang

Ngày xưa tôi đã đi qua Tuy Hòa
Trời xanh le lói bao mộng mơ
Đàn chim tung cánh bay bay đầu gió
và đâu đây tiếng sông bồi phù sa
Ôi, những chiều mây vắt ngang lưng đèo
Vọng Phu đưa mắt cũng buồn theo!

Chiều nay lơ lững tôi ngang Tuy Hòa
Ngồi đây nhưng thấy như còn xa
Trường xưa hoang vắng, hiu hiu bên ruộng lúa
Một con chim én nô đùa ngoài kia
Ôi, bước dài ngao ngán bên nương buồn
Nhìn quanh trơ đứng bao đồng nương!

Rồi khi tia nắng phía non Tây tàn
(Thì) Người đây như cũng như dần tan
Nhịp đêm tiếng súng đong đưa ngoài ngõ
Người qua song chắn hé nhìn trời xa
Ôi đỉnh trời lấp lánh trong đêm dài
(mà) mình tu chưa chín nên nào hay!

Đường đi đưa tới phía Nam nhưng lòng
triền miên ray rứt theo miền Trung
Cầu xưa xơ xác sau cơn bão tố
(còn) người dân tan tác bên đường ngẩn ngơ
Ôi, bước buồn theo mãi không gian buồn
Một đêm qua biết bao sầu thương!

>> Nguyễn Đức Quang hát: "Chiều Qua Tuy Hòa" (mp3)

                              >> Mời đọc "Chiều Qua Tuy Hòa" của NNS (pdf)

 

" ... Nhưng thực sự phải xem Nguyễn Đức Quang hát mới thấy rõ sự quyến rũ của Du Ca.
 
Tham dự văn nghệ ta thường nói là đi nghe hát, nhưng với Nguyễn Đức Quang thì phải là đi xem hát. Dân Sinh Media có thu được rất nhiều lần Nguyễn Đức Quang trình diễn, nhưng đã chọn lọc được một lần xuất thần hơn tất cả nhưng lần khác. Các bài “Đường Việt Nam”, “Việt Nam quê hương ngạo nghễ” trình diễn trên sân khấu nhỏ đã được thu hình trong giây phút nghệ sĩ để hồn vào lời ca, tiếng hát, bằng tay chân, bằng dáng điệu và bằng cả tấm lòng. Quí vị có thể tìm thấy và cảm thông với giây phút huyền diệu trong đĩa DVD số 2 của bộ phim San Jose 35 năm nhìn laị qua 3 kỳ biến động.
 
Phiếm về du ca Nguyễn đức Quang
 
Tôi không phải là nhà phê bình âm nhạc, nhưng gọi là phiếm luận thì ai cũng có thể. Xin phiếm như sau. Trịnh Công Sơn kêu gọi ngồi xuống thì Nguyễn Đức Quang thôi thúc đứng lên. Cùng trong cuộc chiến, Trịnh Công Sơn than thở thì Nguyễn Đức Quang chấp nhận.
 
Trịnh Công Sơn nhìn thế giới trong hoàng hôn thì ánh bình minh rọi sáng với Nguyễn Đức Quang. So sánh cả với du ca Phạm Duy sống trong thế giới mùa Thu thì du ca Nguyễn Đức Quang vĩnh viễn là mùa hè. Nếu Phạm Duy tuyệt vọng trong cuộc chiến bi thảm thì Nguyễn Đức Quang luôn luôn thấy hy vọng đã vươn lên. Nếu Phạm Duy và Trịnh Công Sơn soạn nhạc cho cuộc đời ca hát thì Nguyễn Đức Quang soạn nhạc để chính mình cùng ca hát với cuộc đời ..."

>> Mời xem: Để Nhớ Nhạc Sĩ "Việt Nam quê hương ngạo nghễ" Nguyễn Đức Quang (pdf) - Giao Chỉ San Jose

                                                     

                 

                  Từ trái: nhà thơ Hà Huyền Chi, nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang & Phan Ni Tấn, Toronto 2005

BÀI DU CA CUỐI CÙNG

Tôi đến từ núi lạ
Hát mấy lời tăm tối
Mang dấu buồn trên dòng cuồng lưu
Trong suốt cuộc sinh tồn
Anh có đợi lời tôi
Dù úa tàn mấy ngọn trầm hương
Tôi buồn cuối ngày khiêng lời anh nằm hấp hối
Qua vùng đất xưa du hồn bay về chốn bụi
Quê hương bây giờ chắc cũng buồn vì một tiếng ca
Thầm nuôi lại trái tim ngậm những lời mệt mỏi
Này người du ca muôn thuở
Anh có nghe gì không
Quê hương đang lắng nghe
Và đồng bào đang lắng nghe
Người ta nghe văng vẳng ở khắp nơi trên mặt đất đầy đau khổ này
Những người du ca đang hát bản du ca cuối cùng như một lời cầu nguyện
Tôi đã thấy những tấm lòng nhân ái băng bó vết thương cho tiếng hát 
Tôi đã thấy những bàn tay cứu rỗi cho cây đàn vang vọng
Tôi biết người tìm về phía hư vô
Nghiêng câu hát buồn như viên gạch cũ
Theo đoàn người chậm bước qua con phố
Dàn kèn đồng nghẹn những khúc  âm ma
Tôi muốn hát cho cây cỏ nghe
Những chữ viết bằng âm đầu tình tự
Còn sót trên tường vôi một thời quá khứ
Những bàn chân trôi giạt vào cuộc lữ
Cũng dừng bên quán nhớ bùi ngùi
Tôi có những niềm vui nằm trong tủ sách
Những niềm vui âm ỉ đời người
Và những vẻ đẹp của những nét đớn đau đốt cháy mọi tiếng cười
Tôi có những niềm vui treo ngoài lồng ngực
Nép mình sau những rặng trường xuân
Sau cánh cửa cuối cùng lòng anh vừa khép lại

Ôi cuộc đời
Ôi nhân loại
Để đắp đổi đợi chờ từ năm tháng
Ới tôi là kẻ bổng mừng
Vói tay gỡ anh ra xa khuất mái ưu phiền

Buổi sáng ở Sài Gòn
Mặt trời không còn đẹp nữa
Chốn quê người gió tháng ba vẫn còn thổi lạnh.

PHAN NI TẤN
03/2011

                                                

                                          Nhớ về Nguyễn Đức Quang
 
Anh Nguyễn Đức Quang và tôi vẫn có sự tương kính và có một số kỷ niệm với nhau, kỷ niệm về làm báo cũng như kỷ niêm về âm nhạc. Khi anh làm Tổng thư ký nhật báo Người Việt, vì tôn trọng ý kiến, anh cho phép đăng bài viết của tôi dù biết bài đó có thể làm buồn lòng một vài anh em. Qua nhật báo Viễn Đông, tôi cộng tác với anh trong mục nhiếp ảnh hằng tuần cho đến khi báo đổi chủ. Về sau thỉnh thoảng tôi có gặp anh ở Lily Bakery, bên cạnh Reflection Photo Studio của nhiếp ảnh gia Thái Đắc Nhã, ở Garden Grove, California, trao đổi vài câu chuyện rồi đi vì ít khi tôi ngồi lại lâu. Đặc biệt nhất là đêm nhạc 11-10-2008 ở Carpenter Performing Arts Center, Long Beach anh Quang là diễn giả chính trên sân khấu nói về con người và nhạc của Lê Văn Khoa. Tôi rất cảm động về nhiệt tình của anh đối với cá nhân tôi cũng như đối với bạn bè. Chén thù chén tạc chưa xong anh đã mau chân đi trước. Tôi thua anh một bước, nhưng cũng sẽ theo anh.
Chúc anh thượng lộ bình an. Xin được gửi ảnh này đến anh để anh thấy có cả một trời âm nhạc đang chờ đón anh.
 
Lê Văn Khoa

                

                                              

Có thể nói chắc rằng ở Việt Nam, không có một thế hệ nào kém may mắn bằng thế hệ của những người ra đời trong những năm cuối của thập niên 30 bắt sang đầu thập niên 50.

Thế hệ này vừa ra đời thì đã phải chạm mặt ngay với hai cuộc chiến lên tiếp ở Đông Dương của những năm 50 , rồi những năm 60 và 70. Họ lớn lên, để tử trận nhiều nhất, góa bụa nhiều nhất và mồ côi nhiều nhất.

Mồ côi trong cuộc chiến Đông Dương thứ nhất. Tử trận và góa bụa trong cuộc chiến Đông Dương thứ hai.

Trong đời sống với cái chết cận kề rình rập như lúc nào cũng sẵn sàng ghé vào thăm, người ta vẫn cần, hay có thể nói là rất cần đến âm nhạc. Âm nhạc để vỗ về, an ủi, để khóc, để đau đớn cho những bất hạnh của thế hệ.

Kháng chiến có âm nhạc của kháng chiến trên những chiếc banjo, những chiếc mandoline, những Hạ Uy cầm, Tây Ban cầm trên vai của những thanh niên thành phố lên đường đổ máu cho quê hương với những bản nhạc của Hoàng Quý, Việt Lang, Văn Cao, Hoàng Giác, Tử Phác … quay quay thương nhớ quyến vào tơ, quay quay may áo rét dâng chàng… Những ca khúc hết sức lãng mạn của thành thị từ chàng ra đi lưng khoác chiến y, mà lòng vương bóng quốc kỳ… Ai qua miền quê binh khói, nhắn giúp rằng nơi xa xôi … lờ lững đôi chim giang hồ bay.. dưới ánh trăng mơ màng, ngồi kề bên nhau nối tơ lòng, của Ngọc Bích, Nguyễn Thiện Tơ , Đào Thừa Liệt ...

Cuộc chiến Đông Dương thứ nhất kết thúc với cảnh đất nước bị chia cắt. Thanh bình tạm bợ ở với chúng ta vài ba năm thì lại một trận đao binh khác ập tới. Những khúc ca thanh bình của Lam Phương, Phạm Đình Chương, Văn Phụng, Nguyễn Văn Khánh … bỗng thấy không còn hợp thời nữa. Thơ lãng mạn tiền chiến trở thành vô nghĩa, ngượng nghịu trên môi người đọc Lưu Trọng Lư, Huy Cận, Thế Lữ, Xuân Diệu.. .

Tuổi trẻ Việt Nam lúc ấy thỉnh thoảng lắm mới tìm được một hai bài hát cho họ.

Một buổi sáng mùa đông, một đứa bé ra đồng, đạp trái mìn nổ chậm, chết không còn đôi chân…. Về đây nghe em, về đây nghe em, mặc áo the đi guốc mộc, kể chuyện tình bằng lời ca dao …

Họ hát để quên đi những ca khúc đầy bi thảm, chết chóc : trực thăng sơn mầu tang trắng, em ngại ngùng dạo phố mùa xuân , viên đạn đồng đen, em sang ngang cho làm kỷ niệm…

Không có mặt ở Việt Nam mấy năm, đến lúc về nước, thì tôi đã thấy có một phong trào nhạc đang lớn mạnh.

Đó là phong trào Du Ca. Du là đi đây đó. Du ca là vác đàn đi hát ở đây đó. Đây đó là những buổi lửa trại, là sân trường đại học, ở trường Văn Khoa đường Nguyễn Trung Trực, ở đại học Đà Lạt, ở trụ sở sinh viên đại học quốc tế đường Duy Tân, Hồng Thập Tự.

Nhạc khí là những chiếc ghi ta với những accord giản dị. Và giọng hát là những tiếng hát bằng tâm tình, bằng lòng thành, bằng tất cả tấm lòng cho cái quê hương có một thời ngạo nghễ ấy, cho giống dân mà gọi là vua đấu tranh… .

Ở một quán nước trên đường Tự Do, tôi gặp hai người, hai tác giả có những ca khúc đặt cạnh nhau chỉ để nói lên những tương phản, nhưng lại cũng nói lên được những ưu tư, những quan tâm, khắc khoải của cái hế hệ bất hạnh ấy.

Trịnh Công Sơn và Nguyễn Đức Quang.

Trịnh Công Sơn đụng vào nhiều khía cạnh hơn Nguyễn Đức Quang. Những viên thuốc an thần của Trịnh Công Sơn được gửi đến người nghe, đồng thời vẽ ra một đất nước tan hoang với người yêu chết trận Pleime, đại bác ru đêm, đàn bò ngu ngơ vào thành phố, ngươi con gái Việt Nam da vàng đi trong đêm đầy tiếng súng...

Nguyễn Đức Quang viết những ca khúc khác hẳn của Trịnh Công Sơn.

TCS viết "em chưa hát ca dao một lần, em chỉ có con tim căm hờn."

Nguyễn Đức Quang viết những ca khúc như thế này: "Đường Việt Nam ôi vô tận đường ngang tàng ngoài biển Nam giữa Trường Sơn. Đường ngày qua đầy vết kinh hoàng mỗi xóm làng một dở dang…"

"Từ Nam Quan Cà Mau từ non cao rừng sâu. Gặp nhau do non nước xây cầu. Người thanh niên Việt Nam quay về với xóm làng .Tiếng reo vui rộn ràng trong lòng. Gặp nhau do non nước xây cầu… Cùng đi lay Trường Sơn. Cùng đi xoay Hoành Sơn …"

Hay: "Ta như nước dâng dâng tràn có bao giờ tàn. Đường dài ngút ngàn chỉ một trận cười vang vang. Lê sau bàn chân gông xiềng một thời xa xăm. Đôi mắt ta rực sáng theo nhịp xích kêu loàng xoàng."

Rồi lại: Ta còn những người ngồi quanh đây trán in vết nhăn. Đêm nằm nghe lòng quặn sôi lên giữa cơn chiến tranh. Ôi cùng đau thương cùng hoang mang giữa khi khó khăn. Xin chọn nơi này làm quê hương….

Nguyễn Đức Quang như thế đấy. Không đứng ngoài để đi hành quân làm lính cậu như Nguyễn Bắc Sơn… Không một lời thù hận bên này hay bên kia. Nguyễn Đức Quang là tiếng hét nhân bản, là lời réo gọi của nguyên một thế hệ sắp bị mất đi những giá trị của một xã hội đang bốc cháy.

Nguyễn Đức Quang không phòng trà não ruột, không tình ái bi thảm, không chính trị một chiều, không thù hận đằng đằng.
Nguyễn Đúc Quang đến với người nghe và nhất là những người hát nhạc của ông bằng tất cả chân tình của một thanh niên Việt.

Sự quyến rũ của Nguyễn Đức Quang là ở đó.

Mấy chục năm đã qua, nhưng Nguyễn Đức Quang không bao giờ rời xa hẳn chúng ta. Vẫn còn có những buổi sáng, hai ba câu hát của chàng vẫn tiếp tục ám ảnh chúng ta.

Và như thế, có nói là thế hệ này đã tìm được người phát ngôn thì cũng không sai. Nguyễn Đức Quang nói hộ chúng ta biết bao nhiêu điều chúng ta loay hoay nói không được và có nói cũng không hết.

Nguyễn Đức Quang qua đời sáng hôm Chủ Nhật nhưng ông vẫn sống tiếp bằng âm nhạc của ông, chừng nào mà quê hương Việt Nam còn ngạo nghễ, chừng nào mà còn những người đi trên những nẻo đuờng Việt Nam, chấp nhận đó là quê hương.

Nguyễn Đức Quang, ông đang nằm đó. Nhưng chúng tôi biết ông đang nghe chúng tôi. Ông sẽ còn nghe mãi những bản nhạc ông viết cho thế hệ này. Chúc ông thanh thản về cõi vĩnh hằng.

Vĩnh biệt Quang.

Bùi Bảo Trúc
27/3/2011

                      Một số Chương Trình Phát Thanh 
                            về Nguyễn Đức Quang

                                                        

                                          Chương Trình Thơ Nhạc - Bích Huyền phụ trách:  

           Việt Nam Quê Hương Ngạo Nghễ  >  phần 1    >  phần 2     > phần 3 (mp3)

                                         > Tưởng Niệm Nguyễn Đức Quang (mp3)

                                              

                                     Chương Trình Phát Thanh "Chuyện Dân Tôi" (Úc Châu)

     > "Tưởng Nhớ Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang" - Nam Dao & Diệu Thắng (30/3/2011)

                                 

                         Chương Trình Phát Thanh "Âm Nhạc Cuối Tuần" - RFA (Á Châu Tự Do)

                                                           

                             Nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang và phong trào Du ca Việt Nam
                                         2004-05-25 /Thy Nga, phóng viên đài RFA

" Vào năm 1966, khi chiến tranh ngày càng dữ dội, một phong trào văn nghệ đã ra đời tại miền Nam Việt Nam với mục đích tác động tinh thần quần chúng để cùng ý thức về tình hình đất nước - đó là phong trào Du Ca Việt Nam do Nguyễn Đức Quang và Đinh Gia Lập đề xướng. Hai anh chủ trương là văn nghệ phải làm sao để người nghe hưởng ứng với người hát, để nhập cuộc chứ không phải là chỉ thụ động nghe mà thôi. Người du ca gây tinh thần cộng đồng qua những ý tưởng gởi gấm trong các bài hát, và bằng chính việc làm của mình. Trưởng xưởng Du Ca do nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang điều hành. Đến năm 1972 thì được thay thế bởi Ngô Mạnh Thu, tức nhạc sĩ Trần Tú. Các đoàn, các toán của phong trào đã đi khắp miền Nam khi đó, ca diễn trong những trường học, ngoài sân cỏ, trên sân khấu, hay sinh hoạt cùng với các đoàn thể Hướng Đạo, Thanh Sinh Công, và Gia Đình Phật Tử. Các loại nhạc mà du ca viên xử dụng để đến với quần chúng là Thanh niên ca, Thiếu nhi ca, Sinh hoạt ca, Nhận thức ca, Sử ca, Dân ca, những bài hát ngợi ca tình thương yêu của con người, và chia xẻ ưu tư về thời cuộc nước nhà. "

  > Mời nghe: Nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang và phong trào Du ca Việt Nam (mp3)

                       Bản hùng ca “Việt Nam quê hương ngạo nghễ” tiếp tục vang lên
                                 2008-06-29 / Thy Nga, phóng viên đài RFA

"Lịch sử Việt Nam là một lịch sử hết sức bi thương nhưng đầy tự hào. “Việt Nam quê hương ngạo nghễ” khái quát được cả sự bi thương lẫn sự tự hào đó. Chúng ta tự hào và ngạo nghễ vì là người Việt Nam."

 > Mời nghe Bản hùng ca “Việt Nam quê hương ngạo nghễ” tiếp tục vang lên (mp3)

                                Video về Nguyễn Đức Quang

                    

               Du Tử Lê với Nguyễn Đức Quang (10-23-2010):  > phần 1   > phần 2

                    

> Đinh Quang Anh Thái phỏng vấn Nguyễn Đức Quang - Người Việt On-line (10/2010)

                    

     Diễn Đàn Tuổi Trẻ (Viet Youth) phỏng vấn Nguyễn Đức Quang - nhiều đề tài ...

                             

                   MC Trần Quốc Bảo phỏng vấn Nguyễn Đức Quang:

               > Phần 1     > Phần 2      > Phần 3      > Phần 4       > Phần 5

                     

     > Sinh Hoạt Văn Nghệ Vinh Danh Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang (1944-2011) - Thy Nga tường thuật

> Lễ Trao Bắc Đẩu Huân Chương Hướng Đạo cho Trưởng Nguyễn Đức Quang -video

                   

                                   

Hình trên: Võ Thành Nhân, Chủ Tịch Hội Đồng Trung Ương HĐVN, trao huân chương cho con của Trưởng Nguyễn Đức Quang

Trưởng Nguyễn Đức Quang lìa rừng vào lúc 4 giờ sáng Chủ Nhật ngày 27 Tây tháng Ba năm 2011 tại bệnh viện Fountain Valley, Nam California, Hoa Kỳ. Ban Thường Vụ Hội Đồng Trung Ương Hướng Đạo Việt Nam đã tổ chức nghi thức Trao Bắc Đẩu Huân Chương đến nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang tại buổi sinh hoạt văn nghệ "Chiều Nhạc Du Ca Nguyễn Đức Quang" tổ chức vào lúc 3 giờ 30 chiều Chúa Nhật 27 tháng 3 năm 2011 tại Emerald Bay Restaurant.

Đây là môt nghi thức được phối hợp của Ban Tổ Chức "Chiều Nhạc Du Ca Nguyễn Đức Quang và quý Trưởng thuộc HĐTƯ-HĐVN tại Nam California. Bắc Đẩu Huân Chương là huy chương cao quý nhất của phong trào Hướng Đạo Việt Nam được trao tặng cho quý Trưởng Hướng Đạo có công gìn giữ và xây dựng một phương pháp giáo dục thanh thiếu niên do Huân Tước Baden Powell thành lập từ năm 1907 tại Anh Quốc. Quý Trưởng nhận được Bắc Đẩu Huân Chương có những thành tích phục vụ tha nhân và luôn đeo đuổi lý tưởng Hướng Đạo. Quý Trưởng này còn là những nhân tố góp phần trực tiếp vào công cuộc gầy dựng các thế hệ thanh niên Việt Nam nối tiếp nhau dấn thân vào các công xã hội từ trong nước cho đến sau này tại hải ngoại.

Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang gia nhập Hướng Đạo năm 1956, thuộc Đội Voi, Thiếu Đoàn Lê Lợi, Đạo Lâm Viên, là đội sinh của Trưởng Hoàng Kim Châu. Trưởng Hoàng Kim Châu hiện đang sinh hoạt với Liên Đoàn Đất Việt và Tráng Đoàn Nguyễn Trải Hướng Đạo tại Houston Texas. Sau này Trưởng Nguyễn Đức Quang thay Trưởng Châu và trở thành Đội Trưởng Đội Voi.

                         

Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang và Toàn Ban Du Ca thăm viếng Trại Họp Bạn Quốc Gia Hướng Đạo Việt Nam
Trại Giữ Vững 1970 - Suối Tiên, Biên Hòa
(Ảnh: Bùi Dương Liêm; Đài Truyền Hình Việt Nam - Hoa Thịnh Đốn)


                         Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang, người đứng thứ ba từ bên trái ( có cà-vạt)
Hình chụp trước cổng trại Đạo Xuân Hoà với Bùi Dương Liêm (mặc đồng phục Hướng Đạo Việt Nam -Liên Đoàn Trưởng Liên Đoàn Hồ Đình Hy/ Đạo Xuân Hoà) ngồi phía trước Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang

Những Tiếng THÈM - Giúp Liên đoàn Thăng Long ở Hoa Thịnh Đốn - N. Đ. Quang ghi
                                                  (Nguồn: website http://ducavn.com)

                                 

"Nơi trình diễn hôm ấy, chiều Chủ nhật 27 tháng 3,2005 là một nhà hàng có cái tên vui vui Lucky Three. Bước chân tới cưả tôi vẫn còn áy náy, không biết có thực được may mắn không, có bao nhiêu người đến ủng hộ chương trình gây quỹ ngày hôm nay? Từ Cali, nhận lời với Liên Đoàn Thăng Long còn gọi là Làng Huệ Thăng Long ở tận thủ đô Hoa Thịnh Đốn, tâm trạng lo ngại đó laị dấy lên, một cách quen thuộc. Tháng 2 vừa rồi ở Dallas, vui xuân Quảng Đà mà tâm trạng đó chưa biến mất huống hồ lần gây quỹ này...

Sáng nay, dấu hiệu không sáng sủa đã báo hiệu bằng thời tiết âm u, lạnh giá và hoa đào không chịu nở. Buổi trưa khá hơn và chiều nay thì trời đẹp. Nhưng như vậy đâu đã chắc gì có một đêm vui? Cho đến khi vào đầu chương trình, giọng những người trong ban tổ chức từ anh Nguyễn Tiến Việt, anh Bùi Mạnh Hùng đến anh Nguyễn Minh Nữu, anh liên đoàn trưởng Trương Dư A cứ rổn rảng vang vọng thì tôi mới có can đảm quay nhìn toàn trường lúc đó đã kín mít."

                             > Mời đọc toàn bài: "Những Tiếng THÈM" (pdf)

                        

                  

Vĩnh biệt, Trưởng, Bác Nguyễn Đức Quang.
You are true Scout Leader, Friend and Inspiration for many of us.
You’re the best, Bác Quang.
And I will miss you…
 
Bùi Bảo Kim
LĐ Hướng Đạo Thăng Long
Arlington, Virginia

 

                         Bản Nhạc Đầu Tay của Nguyễn Đức Quang 
                                    viết cho Hướng Đạo Việt Nam (1961)

 >Phan Anh Dũng (Virginia) hát tặng Trưởng Nguyễn Đức Quang: Gươm Thiêng Hào Kiệt (mp3)
                                    Hòa âm: Nhạc sĩ Thanh Trang (Calỉfornia - USA)

                                                    

                         > Nguyễn Đức Quang hát:" Hy Vọng Đã Vươn Lên" (mp3)

                     >  Ban Hợp Ca Hướng Đạo hát: "Hy Vọng Đã Vươn Lên" (mp3)

                               

                                                          Mời xem youtubes: 

                                 Dân Ca Hoa Kỳ      Chắc Là Em Đã          Hò Nện 

                            

"Nhạc sỹ Nguyễn Đức Quang, cây đại thụ của Phong trào Du ca VN vừa qua đời. Một mất mát lớn của giòng nhạc cộng đồng. Nhất là những nhạc sỹ tâm huyết còn lại ở hải ngoại.
Xin thành thật chia buồn cùng gia đình Nhạc sỹ Nguyễn Đức Quang và xin cầu chúc cho anh được sớm về nước Chúa.
Sẽ nhớ mãi bản tình ca cuối cùng của NĐQ "Em là của anh" trong đêm gặp gỡ các Nhạc sỹ tại tòa soạn báo Người Việt.
Xin gởi đến các bằng hữu hình ảnh cuối cùng của NS Nguyễn Đức Quang cùng các Nhạc sỹ Việt Nam trong và ngoài nước."

 
Nhạc sỹ Trần Quang Lộc

     

Nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang, bên phải, cùng Trần Anh Kiệt, Trương Xuân Mẫn, Đồng Thảo và Nguyên Nhu trong một buổi hát ở San Jose tháng 3.2008. (Ảnh Bùi Văn Phú)

 

 

                                                        

                                                Cho Đồng Bào Tôi (mp3) - Hợp ca

                                           

                > Du Ca - Một Thời Ghi Dấu (video) - Sáng tác: Nguyễn Trọng Khôi

                                        Homage to Nguyễn Đức Quang (1944-2011) 

               Thế Giới Du Ca Nguyễn Đức Quang
       Lần Trình Diễn Cuối Cùng - 23 tháng 10, 2011 - Quận Cam California USA

                                                  >> Tập chương trình (pdf)

            

                                > Nguyễn Đức Quang hát: Vì Tôi Là Linh Mục (video)

                            Hội Trường Nhật Báo Người Việt - Quận Cam, Nam California - USA

                 

           > Đồng Thảo, Nguyễn Đức Quang, Bích Hạnh hát "Bên Kia Sông" (video - file lớn tải chậm)

                                              

                                 >  MC Nguyễn Ngọc Bảo giới thiệu về Thanh Niên Ca (video)

                          > Hợp Ca "Xin Nhận Nơi Này Làm Quê Hương" (video - file lớn, tải chậm)

                         Tưởng Nhớ Nhạc Sỹ Nguyễn Đức Quang của  "Viet Youth" 

Tuy rằng tôi không được hân hạnh được làm "đàn em" hay bè bạn của anh, không hiểu rõ về anh lắm, chỉ biết anh qua báo chí và những nguồn thông tin như những người khác, cộng với những cảm nhận mà tôi có được qua những lần gặp gỡ, nhất là sau khi hát những bản nhạc do anh sáng tác trong thời niên thiếu [còn sinh hoạt trong Phong Trào Hướng Đạo Việt Nam]... nên vẫn coi anh như một bậc đàn anh [nếu chưa là Thần Tượng] trong quá trình "hoạt động" của mình.

Bản thân cái tên của website mà chúng tôi đã chọn: Tuổi Trẻ Chúng Ta, cũng được gợi ý từ một bản nhạc do anh sáng tác: Tuổi Trẻ Chúng Tôi.

Tôi vẫn luôn nghĩ sẽ xin anh cho một cuộc phỏng vấn, để hỏi thêm về suy nghĩ và nhận xét của anh về những thế hệ [Tuổi Trẻ] trước kia [mà tôi không có cơ hội cũng như hân hạnh để trực tiếp tìm hiểu], và mời anh cho xin vài lời gọi là nhận định/giới thiệu về Viet Youth [.net] aka Diễn Đàn Tuổi Trẻ Chúng Ta khi chúng tôi "chính thức" tái khai trương again.

Vì bản tính cù nhầy, dây dưa, nên tôi "luôn là người đến sau", và cũng luôn luôn bị lỡ/mất những cơ hội để hoàn thành những dự định của mình.

Anh mất đi, coi như chúng tôi sẽ không bao giờ có cơ hội để được hỏi và nghe anh tâm sự về những thế hệ trước anh, cũng như cùng thời với anh... đối với "vận mệnh dân tộc" một lần nữa.

Cũng như sẽ không được cơ hội để nghe anh nhận định và khuyên bảo mình ra sao.

Cuộc Đời vốn Vô Thường.
Có hối tiếc cũng đã muộn màng.

Hy vọng anh ra đi, gặp lại chị và những người thân đã đi trước anh một bước, một cách thanh thản, không có gì để mà ăn năn, tiếc nuối.

Anh là một người con yêu của dân tộc Việt, đã dám dấn thân, dám yêu dám ghét, dám nói, dám làm, đã sống một thời tuổi trẻ hết lòng trăn trở cho quê hương Việt Nam, đã gởi lòng anh vào những bản nhạc, đã làm rung động bao trái tim, hâm nóng bầu nhiệt huyết của tuổi trẻ, phát động Phong Trào Du Ca, nâng đỡ Phong Trào Hướng Đạo VN, và đã khiến tuổi trẻ VN [không riêng gì thế hệ anh, mà cả những thế hệ đàn em] luôn khao khát được "làm một cái gì đó" cho quê hương & dân tộc [giống như anh].

Tôi không biết con người [private life] của anh ra sao; nhưng rất hâm mộ những thành quả và cống hiến của anh đối với Tuổi Trẻ Việt Nam.

Anh đi rồi. Tôi sẽ không bao giờ có cơ hội để nói với anh những điều này.

"Tre Già Măng Mọc"; "Trường Giang Sóng Sau Dồn Sóng Trước"...

Anh có linh thiêng, xin phù hộ cho những đứa em, những thế hệ sau anh, Tuổi Trẻ Việt Nam sau này, sẽ làm được những chuyện mà các thế hệ đàn anh [trước anh, thế hệ của anh, và thế hệ của chúng tôi] vẫn chưa làm được: Đem lại Tự Do, Ấm No, Hạnh Phúc [và nhất là Danh Dự] cho đất nước Việt Nam, để chúng ta có thể ngẩng cao đầu mà hiên ngang cất bước như anh đã viết:

Anh là NGƯỜI đã SỐNG một cuộc đời đáng sống.

Hy vọng Tuổi Trẻ Việt Nam sẽ vẫn còn những con người như anh!

 

    1. Bên Kia Sông
    2. Cần Nhau
    3. Chuyện Con Gái
    4. Có Những Khi
    5. Khôn Hồn Có Cánh Thì Bay
    6. Một Lần Thôi
    7. Mùa Thu Lại Ði
    8. Như Mây Trên Cao
    9. Tôi Chờ Ðiều Ấy
  10. Về Con Phố Xưa
  11. Về Ðây Nhé
  12. Vì Tôi Là Linh Mục

                               

 

 

 > Mời nghe toàn bộ: CD Bên Kia Sông 

                                   

         1.- Cho Ðồng Bào Tôi
         2.- Người Yêu Tôi Bệnh
         3.- Chiều Qua Tuy Hòa
         4.- Anh Em Tôi
         5.- Về Miền Gian Nan
         6.- Bài Ca Hải Tặc
         7.- Xương Sống Ta Ðã Oằn Xuống
         8.- Chuyện Quê Ta
         9.- Về Với Mẹ Cha
              Người Ði Trong Mưa Gió
              Ðuốc Hồng Tuổi Trẻ
        10.- Quân Ðoàn Thức Tỉnh
        11.- Bầu Trời Quê Hương Ta
        12.- Việt Nam Quê Hương Ngạo Nghễ                   

 

  > Mời nghe toàn bộ:  CD Anh Em Tôi

 

 

                         Một số bản nhạc của Nguyễn Đức Quang

                                              Bấm vào tên người trình bày để nghe

                           Bên Kia Sông (video):    Thái Hiền         Đức Huy                  

              Vì Tôi Là Linh Mục    Hoàng Thanh Tâm        Khánh Ly

             Lìa Nhau  Khánh Ly & Elvis Phương        Nguyễn Đức Quang

                               Chiều Qua Tuy Hòa - Khánh Ly & Elvis Phương

                                        Người Anh Vĩnh Bình -  Uyên Phương  

            Về Với Mẹ Cha - Duy Khánh                 Cần Nhau - Mai Hương

                                    Tiếng Hát Tự Do - Nguyễn Đức Quang

                         Im Lặng Là Đồng Lõa - Nguyễn Đức Quang         

                            Ruồi và Kên Kên - Nguyễn Đức Quang   

                                     Chuyện Quê Ta - Nguyễn Đức Quang

                          Nỗi Buồn Nhược Tiểu - Nguyễn Đức Quang                  

                         Không Phải Là Lúc Đặt Vấn Đề - Nguyễn Đức Quang

         Bọn Lái Buôn - Nguyễn Đức Quang          Chỉ Tại Anh - Nguyễn Đức Quang 

                                 Ngồi Quanh Đây Cùng Hát - Hợp Ca

                    Việt Nam Quê Hương Ngạo Nghễ - Ca Đoàn Ngàn Khơi

            

 "Chiều Tưởng Niệm Nguyễn Đức Quang"  - Sydney, Úc Châu - 10/4/2011

                   

                                           Bấm vào tên người trình bày để nghe

                           Cần Nhau - Quỳnh Xuân, Hoàng Ngọc Tuấn 

                       Bên Kia Sông - Quỳnh Xuân, Lệ Mai, Hoàng Ngọc Tuấn 

                           Sóng Việt - Lệ Mai, Hoàng Ngọc Tuấn 

                          Chiều Qua Tuy Hòa - Lệ Mai, Hoàng Ngọc Tuấn

                     

      - Vài Cảm Nghĩ Về Buổi Tưởng Niệm NS Nguyễn Đức Quang  Sydney, Úc Châu - Trần Nam Bình (pdf)

                                     Bấm vào tên bản nhạc để xem youtube:

                        Một Lần Thôi            Về Đây Nhé                  Trên Đồi Arlington   

                       Có Những Khi       Về Con Phố Xưa                Mùa Thu Lại Đi

   Nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang và sáng tác mới  - Nguyễn Quang Minh

LTS: Ở số báo Viet Weekly 26, ca khúc mới “Thèm” của Nguyễn Đức Quang đã được độc giả đón nhận rất thích thú, sau khi đã được ông chia sẻ những suy nghĩ của mình qua nhạc phẩm. Bài “Trên đồi Arlington” là một ca khúc khác, cũng nằm trong mạch nhạc, suy tư của người nhạc sĩ có vận mệnh âm nhạc của mình gắn liền với biến thiên của thời cuộc. Dưới đây là những chia sẻ của ông, lần đầu tiên được trình bày trên báo chí.
(Chữ viết tắt : NQM = Nguyễn Quang Minh ;  NÐQ = Nguyễn Ðức Quang )

NQM: Cuộc chiến tranh Việt Nam, đã có nhiều cuộc tranh cãi, thảo luận, phê bình, khen lẫn chê…đến nay, đã qua 30 năm, đã tốn nhiều giấy bút. Riêng với âm nhạc, thưa anh Nguyễn Đức Quang, gần đây, được biết anh đã có những ca khúc nói lại về cuộc chiến này với một cái nhìn khác, nhân bản hơn. Xin anh cho biết ca khúc “Trên đồi Arlington” của anh được viết trong hoàn cảnh ra sao?

NĐQ: Bài hát “Trên đồi Arlington” trong một dịp tôi đi thăm nghĩa trang Quốc Gia Hoa Kỳ tại Washington. Sau khi đi một vòng, tôi mới biết là binh lính Hoa Kỳ đã được chôn chung với nhau trong cùng một nghĩa trang, sau cuộc chiến Nam-Bắc. Ý tưởng này làm cho tôi rúng động, vì mình thấy rằng chưa có một trường hợp nào mà một đất nước, một dân tộc, một nhà cầm quyền có cách hành xử có tình có lý như vậy. Họ không triệt hạ, đưa nhau vào đường cùng. Một đất nước mà sau cuộc nội chiến khốc liệt như thế, lại có một cuộc thống nhất, hợp nhất đẹp đẽ, đàng hoàng như thế. Khi về nhà, tôi nói với anh Lê Văn Phúc, người bạn hướng dẫn tôi ở Washington DC rằng tôi sẽ viết cảm xúc này thành một ca khúc. Nói vậy thôi, phải đến 6, 7 tháng sau, từ tháng 6 khi tôi đi xem nghĩa trang, tới tháng 11, 2004, tôi mới ngồi xuống, cô kết lại thành giai điệu, nhạc thức và hoàn chỉnh ca khúc “Trên đồi Arlington” vào khoảng tháng Giêng năm 2005. Khi viết xong, tôi mới chợt ý thức rằng chúng ta đã bước vào năm thứ 30, sau khi đã kết thúc cuộc chiến Việt Nam. Vấn đề của tôi, trải ra trong ca khúc, là làm sao để chúng ta nhìn lại vấn đề đoàn kết dân tộc, nỗi khao khát của bất cứ con người Việt Nam nào, khi nhìn lại, đi tìm ở chỗ nào là sự bế tắc, cản trở để chúng ta, cả người trong lẫn ngoài nước có thể đi tới ngay được một cuộc hợp nhất, để trở về với nguyên thủy một dân tộc có thống nhất. Tôi nhận ra rằng, vấn đề của Việt Nam không phải do cuộc chiến để lại một di hại lớn lao, khốc liệt, di hại cho dân tộc. Tôi nói cuộc chiến của chúng ta không phải được đánh dấu từ 30 năm, mà cuộc phân chia của dân tộc, dẫn đến chiến tranh đằng đẵng, chém giết từ thời 1945, hoặc trước nữa. Một cuộc chiến kéo dài hơn nửa thế kỷ như vậy, phải nghĩ làm sao? Bây giờ chỉ còn một cách là làm sao, để mỗi phía hoá giải hoặc đẩy cuộc chiến tương tàn ra khỏi cái đầu mình.

NQM: Người Việt mình có câu “Nghĩa tử là nghĩa tận”, khi thăm đồi Arlington, biến cảm xúc thành ca khúc, anh có nghĩ rằng sự nằm xuống của các chiến binh sau một cuộc chiến, bất kỳ ở lằn ranh nào, là một sự chấm dứt, hay khởi đầu?

NĐQ: Tôi cho rằng đó là một sự chấm dứt. Để những người chiến binh nằm xuống, hy sinh cho lý tưởng của mình, dù ở chiến tuyến hay lý tưởng nào đối nghịch đi chăng nữa, cũng được mãn nguyện vì đã kết thúc được một giai đoạn lịch sử, và sự đóng góp thân thể, sinh mạng của họ cho giai đoạn lịch sử đóng được ghi nhận. Sự chấm dứt trong sự thoải mái cho hương hồn của họ. Đối với cuộc chiến Việt Nam, sự kết thúc chiến tranh, tiếc thay, chưa phải là cuộc chấm dứt có hậu, mà tới nay,vẫn còn đang âm ỉ một cuộc chiến khác. Vì thế, những anh hùng, tử sĩ, liệt sĩ của cả hai phía, vẫn chưa thoát khỏi nỗi ám ảnh rằng sự hy sinh của mình có một giá trị xứng đáng. Những anh hùng nằm xuống vẫn chưa nguôi nỗi đau.

NQM: Nói về miền Nam chúng ta, có nghĩa trang Quân đội rất nổi tiếng, nơi yên nghỉ của các chiến sĩ VNCH, ở miền Bắc, có nghĩa trang là dãy Trường Sơn, nơi vùi chôn hàng vạn liệt sĩ. Anh có nghĩ rằng, ngày nay, ở Việt Nam, nhà cầm quyền nên có một nghĩa trang chung, dành cho chiến binh cả hai miền Nam và Bắc, một hình thức tương tự như nghĩa trang trên đồi Arlington, trong ca khúc của anh không?

NĐQ: Tôi cho rằng chúng ta có thể thực hiện được chứ. Vấn đề lúc nào, như thế nào, còn tùy thuộc vào tâm thức của cả hai bên. Hiện nay, điều ao ước này đã được nói ra, khao khát trên đang được vận động và đến gần ngày thực hiện. Tính cách cởi mở từ trong nước, tới những người ở hải ngoại, đều nhìn nhận rằng đã đến lúc phải giải hóa cho những hờn căm, chia rẽ oan nghiệt. Phải đến lúc bỏ qua một bên oán thù, với một tấm lòng độ lượng, thanh thản. Mới đây, tôi đọc được nhiều bài viết trong mùa 30/4, những tâm tình của nhiều người đã đề cập đến những vấn đề như vậy. Gần đây nhất, là ý kiến của ông Bùi Tín bên Praha, nói rằng ở trong nước, nhà cầm quyền cũng nên có lời nói với hai triệu người đã phải bỏ nước ra đi. Tại sao người ta bỏ ra đi? Có phải vì anh đã cư xử không khéo, không đúng, làm những điều độc hại, bách hại người ta, nên người ta đi. Nếu anh muốn người ta trở về, anh phải xác nhận lại những việc làm sai trái vào thời gian đó, là lỗi, là sai. Rồi phải hoá giải tất cả cho những oan hồn uổng tử bị giết chóc, bỏ mình trong cuộc chiến, để mọi người được giải oan. Tôi cho đó là một ý tưởng rất hay. Tôi chỉ muốn đào sâu trong đó rằng, những gì chúng ta gây nên chia rẽ trong suốt 60, 70 đã đến lúc chúng ta tiến hành một hành động hóa giải. Lẽ dĩ nhiên, lời đề nghị của ông Bùi Tín thật dễ chịu, tuy nhiên, như tôi nói, để tiến hành, phải từng bước một mới thực hiện được mức độ khả thi của sự việc. Bài “Trên đồi Arlington” chỉ là một cảm nghĩ có tính cách giả tưởng, đặt ra trong cách thế như vậy, rằng các linh hồn đã chết trong cuộc chiến Nam và Bắc đã được đến nghĩa trang Arlington để xem tại sao người chiến binh hai phía có thể sống hoà bình sau chiến tranh như vậy? Tại sao họ lại được gọi chung là Anh hùng, dù ở chiến tuyến nào. Một nơi như vậy, mới nói lên ý nghĩa cuộc chiến, chứ không thể nói lên sự chia rẽ dân tộc và cắt lìa đất nước ngày càng xa hơn ngày đoàn tụ, thống nhất. Nếu cứ giữ mãi lòng hận thù, thì sự hy sinh của các binh sĩ chẳng có ý nghĩa gì cả. Nói đến lịch sử bên ngoài, bên này hay bên kia, nhưng anh ở trong thế dân tộc, là con dân của người Việt, lúc bấy giờ, chúng ta phải giải quyết vấn đề để mọi người đều trở về chung một mái nhà chung.

NQM: Tiếp nối ý tưởng, phát biểu của ông Bùi Tín, khi ông đòi hỏi người trong nước, nhà cầm quyền Việt Nam phải “thành khẩn” hối lỗi, xin lỗi v.v. Thưa anh, còn đối với chúng ta ngoài này, chúng ta có cần thiết phải giữ cho mình những “thế đứng chính nghĩa”, dựa trên những ân oán nào đó, anh nghĩ sao về phía chúng ta, phải làm gì để sự hòa hợp dân tộc sớm thực hiện? Ngay tại thành phố Westminster, bức tượng hai chiến binh Việt-Mỹ được dựng nên, đánh dấu một giai đoạn chiến tranh đã qua, tuy là một biểu tượng gây xúc động, nhưng dường như vẫn chưa phải là một biểu hiện vết thương được hàn gắn, má ngược lại, có vẻ như là mở ra một niềm đau, nỗi nhức nhối nào đó trong tâm hồn người lính? Có bao giớ chúng ta có được một bức tượng đồng, diễn tả chiến binh Bắc Nam cùng nắm tay nhau, an ủi nhau sau cuộc chiến tương tàn. Anh nghĩ sao về hình ảnh đó?

NĐQ: Hình tượng mà anh vừa nêu ra quả thật là một ý tưởng táo bạo. Vì sao? Chúng ta vẫn có một lớp người sống hiện tại có những ràng buộc quá nhiều trong quá khứ. Thì không cần nói phía bên này hay phía bên kia. Chúng ta phải nói rằng việc làm cởi oán lần này rất khó, nhưng tôi đã nói, chúng ta vẫn cứ đưa ra những cái nhìn như vậy, để mọi người suy nghĩ, còn khi nào thực hiện được thì không biết. Một việc để làm cho lòng người tiến gần tới nhau, có thể được thúc đẩy từ phía bên này, hoặc phía bên kia. Ở bên nào cũng vậy, vẫn phải có những việc, những người có những bước đi trước, để nói với người dân Việt trong và ngoài nước là cái nhìn của mình là cái nhìn chính đáng, một điều tốt, mở ra một tương lai cho cả một dân tộc, chứ không phải cho cá nhân mình mà thôi. Chúng ta không làm bất cứ điều gì chỉ để giải quyết vấn đề hận thù cá nhân không mà thôi. Đây không phải là vấn đề cá nhân, đòi lại cương vị, lấy lại phần thắng hay bại. Trong bài “Trên đồi Arlington” tôi đã khởi đầu bằng 4 câu thơ: “Đã bảo vết thương không nhắc nữa, mà sao thấy sẹo cứ bâng khuâng, Ừ nhỉ xưa kia thành quách đổ, thắng bại anh hùng có xứng chăng?” là bởi vì cứ có những trường hợp khơi lại, dành lại chiến thắng về cho mình, phía mình. Những điều gần như không được tâm thức dân tộc công nhận, thì càng khơi lại, càng thấy khó khăn. Như anh vừa nói, một tượng đài chung cho cả hai phía, sẽ có lúc chúng ta cần phải thúc đẩy những hình thức, biểu tượng như vậy, để chứng tỏ một cái gì đẹp hơn. Tuy nhiên, trước mắt, những gì gay gắt nhất, nhắc lại những gì gây nhức nhối nhất nên giảm đi, để từ từ chúng ta đi tới một sự nối kết là chuyện nên làm.

NQM: Anh nghĩ sao về việc chúng ta là những người may mắn, sau 30 năm ra hải ngoại, chúng ta đã có được tự do, dân chủ…Trong một câu hát của anh, nói rằng “Dân chủ tự quyết không phải là phép tiên, mang ra  rêu rao bốn năm ngày là ta có liền…”, cho tới giờ phút này, lời nhận định này có còn giá trị nào, đúng hay sai, chúng ta đã học được bài học dân chủ tự quyết sau hơn 30 năm trưa?

NĐQ: Tôi cho là đúng. Cho tới bây giờ, mỗi khi mang ra nghêu ngao lại với nhau, vẫn chưa có gì sai. Ai cũng rằng dân chủ, tự do, nhân quyền đều là những bài học xương máu vì người ta phải sống với nó, phải tiếp nhận nó trong một tiến trình của đời sống, chứ không thể đùng một cái trở thành một người có dân chủ hay tự do được. Chúng ta chỉ có thể nói với người CS là chúng ta có được, sống với dân chủ, tự do, nhân quyền được 10 năm, 20 năm, 30 năm. Đó là nói. Ai nói cũng được. Nhưng khi chúng ta hành xử, chúng ta có thể hiện được tính dân chủ, chúng ta có tôn trọng tự do, chúng có trân qúi nhân quyền hay không, tự chúng ta phải biết. Không thể rêu rao là có hay không được. Tự hành động nó xác định là chúng ta có những thứ mà chúng ta nhân danh hay rêu rao đó mà thôi. Đâu phải ai trong chúng ta cũng có thể cho rằng mình đã có một ý thức đầy đủ về tự do, dân chủ, nhân quyền, dù đã ở xứ tự do từ 30, 40, 50 năm? Nhưng mà, điều có thể an ủi rằng, chúng ta đang sống ở một môi trường tự do, sáng sủa, sẵn sàng cho chúng ta điều kiện tối ưu để thực hành dân chủ. Không ai chủ đạo, sai khiến, ép buộc anh phải làm bất cứ điều gì đi ngược lại quyền làm người. Đó là món quà vô giá chúng ta, những người ngoài này được hưởng thụ. Ở trong nước, mặc dù vẫn có những nhóm người có tâm địa nhỏ hẹp, nhưng cũng có nhiều người sáng suốt, biết nhìn ra vấn đề, rất tốt cho phúc lợi cho người dân Việt Nam. Nói chung lại, nếu chúng ta đi đến được một cuộc hợp nhất, dung dị, con đường đó phải được thúc đẩy bởi sự ý thức của hai phía.

NQM: Bất cứ một cuộc kết hợp nào cũng cần phải đối thoại. Kết hợp nhỏ, đối thoại nhỏ; kết hợp lớn, đối thoại lớn…Nhân sự kiện thời sự vừa xảy ra, ông Phan Văn Khải thăm viếng Mỹ trong mấy ngày qua. Kết thúc cuộc thăm viếng này, về phía ông Khải cho thấy, đã không chấp nhận một cuộc đối thoại thẳng thắn, qua cuộc họp báo; về phía chúng ta, đa số các tổ chức, cá nhân “đại diện cộng đồng” cũng không tạo ra một cơ hội đối thoại nào…Điều đó cho thấy rằng, cả hai phía trong và ngoài nước vẫn chưa sẵn sàng ngôn ngữ, cách thức, để đối thoại, mặc dù hoàn cảnh thuận tiện đã có, dù hoàn cảnh đó được tạo ra từ phía Mỹ chứ không phải do chính sự nổ lực của chúng ta. Anh nhận xét gì về viễn cảnh “gần lại, gần lại với nhau…”?

NĐQ: Việc ông Phan Văn Khải qua đây trong chuyến công du vừa qua là một biến cố thời sự trong một khoảng thời gian ngắn. Do đó, nếu chúng ta đưa ra một hay nhiều vấn đề có tính cách tổng quát quá, tôi cho rằng cả hai phía không có cách gì giải quyết được cả. Nhưng bây giờ, để hai bên có thời gian, không gian đủ để bày tỏ được suy nghĩ của mình về tình trạng của đất nước, một cuộc đối thoại như vậy, phải được chuẩn bị, kéo dài ngày này tháng kia, có khi cả năm. Một chốc lát, không thể giải quyết được gì. Trong tất cả xử thế nào, thì những người lãnh đạo một đất nước, người ta cũng phải chú ý đến sự tác động trước và sau trong tiến trình chung. Chuyến đi của ông Phan Khải, sau chuyến đi của ông, ghi nhận được rằng người ngoài hải ngoại cũng có những thao thức về tiền đồ dân tộc, tranh đấu hoặc xây dựng cho quê hương, và ông chấp nhận những cuộc đối thoại, thì chúng ta mới có cơ may đối thoại. Bằng không, ông chỉ nhìn thấy một tập thể người Việt hung hãn, sắt máu, bày tỏ sự hận thù, thì tôi e rằng tiến trình dân chủ còn là một điều gì mơ hồ, xa vời. Cái đó tùy thuộc vào hành vi và cách hành xử của đôi bên. Để có một cuộc đối thoại lớn, đâu phải đơn giản. Đối với người hải ngoại chúng ta, đã quen được sống trong tự do, nên lối phát biểu, trình bày nhiều khi đơn điệu, sâu sắc, nhưng đó là hình thái của người hải ngoại mà ông Khải có thề chưa quen lối đó, nên cuộc đối thoại dù nhỏ vẫn chưa xảy ra. Chỉ ở chỗ đó không, đã thấy khó khăn rồi.

NQM: Trở lại với câu chuyện của chúng ta, anh có nghĩa rằng, qua các hình thức như âm nhạc, hội hoạ, văn học, nói chung là nghệ thuật, thì những nghệ sĩ là những con chim báo bão, nói lên, dự đoán những hiện tượng để các phía có cơ hội được đối thoại với nhau. Anh nghĩ sao vai trò của nghệ sĩ nói riêng, của truyền thông nói chung là đứng ở tư thế nào, chúng ta nên trở nên những “chiến sĩ trên mặt trận tuyên truyền” hay phải theo khuynh hướng trung dung, làm cầu nối cho những cuộc đối thoại lớn của hai phía trong và ngoài nước?

NĐQ: Tôi cho là người nghệ sĩ và truyền thông nên đứng về phía nghề nghiệp của mình là tốt nhất. Bởi vì sao? Vì những ngành này đã tiến về một vị trí quan trọng. Trên thế giới, ngành truyền thông và nghệ sĩ với bản chất nghề nghiệp chuyên môn của mình, họ không còn là những công cụ tuyên truyền cho một chế độ hay một tổ chức nữa. Ở đây, chúng ta đều hiểu rằng, những con người làm được những việc lớn, xuất phát từ giới nghệ thuật, là những người đã gây động được ảnh hưởng của mình vaò những tâm thức chung của một tập thể. Họ đã tạo ra được những gì rất lớn. Cuộc chiến thắng của tư bản trong thế giới tự do trong vấn đề Đông Âu, hay Tây Âu cho thấy nghệ sĩ và truyền thông đâu phải đi làm công việc tuyên truyền? Tất cả mọi thứ đều thể hiện lên những giá trị thực sự mà người dân ở trong nước hay ngoài nước sẽ nhìn nhận những đóng góp này. Đó là vấn đề thuận theo, chọn lựa. Tôi nghĩ rằng truyền thông hay nghệ sĩ, trước hay sau, cũng sẽ thành một trong những nhà tiên phong, đưa đến một bầu không khí văn hoá dù không phải nói gì đến chính trị. Cứ có cái gì mới, phải đi qua vai trò của họ, và cái cầu truyền thông, văn nghệ sẽ bắc qua được mọi dị biệt.

NQM: Anh nhận xét gì về truyền thông của chúng ta ở hải ngoại, dù được tự do, vẫn cứ dè dặt nhiều vấn đề liên quan đến đời sống, chính trị, văn hoá ngay tại hải ngoại. Do đó, vai trò truyền thông của cộng đồng chúng ta vẫn cứ lèng xèng, không đúng nghĩa của một truyền thông ở xứ tự do, anh nghĩ sao?

NĐQ: Như tôi đã nói, chúng ta đang ở trong một thời kỳ mới, như chúng ta đã đi ra ngoài này, đang học cái gì mới mẻ, tự do, dân chủ. Sự thể hiện sẽ từ từ được thấy rõ hơn, và ai cũng biết rằng sự hình thành dễ thấy nhất là trên bề mặt báo chí, truyền thông. Chúng ta, mỗi nhà báo, mỗi tờ báo, đài phát thanh đang được hành xử quyền tự do của mình một cách rộng rãi hơn. Tất cả đều đòi hỏi thời gian, chuyện ngày xưa thì ai cũng hiểu. Một bên chỉ có một con đường, con một bên cũng có một con đường, nhưng bên cạnh lại có thêm một vài con đường phụ khác. Nhưng điều đó chưa bằng giai đoạn sau này, khi có một số cơ sở truyền thông báo chí ngoài này, họ sẽ đi tới được vai trò của truyền thông, có ảnh hưởng lớn, đóng góp vào việc hàn gắn, nối kết con người, dân tộc Việt Nam.

 
                                 

                            Hình trên: Nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang trả lời phỏng vấn Etcetera
 
NQM: Thưa nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang, công việc hiện tại của ông là làm báo (tuần báo Chí Linh), hẳn là bận rộn lắm, còn việc sáng tác nhạc… có lẽ đây mới là công việc ông theo đuổi cả đời, xin nhạc sĩ cho độc giả VW biết thêm về những sáng tác mới của mình?

NDQ: Gần đây, tôi đã viết được một loạt các ca khúc được đặt tên chung trong tập nhạc “Quê Hương Mênh Mông”. Trước đây, tôi đã viết được một số bài mang tính thời sự. Như bài “Nào ai”, nói lên sự hoang mang của chúng ta, khi mất sự hướng dẫn, lãnh đạo về tư tưởng. Chúng ta không biết đi về đâu, làm gì. Còn bài “Trên đường phố San Francisco” nói về sự phân cách của con người Việt Nam. Ở San Francisco là nơi mọi người ở khắp nơi về, tự do suy nghĩ, phát biểu tự do… Đối chiếu lại con người Việt Nam, chúng ta bị nhìn nhau trong sự ái ngại, quay mặt đi. Đến bài “Tôi có một mối tình” là bài tôi rất ưng ý, tôi nói đến chuyện là dù ở trong không gian nào, thời gian nào, điều kiện nào, chúng ta cũng không thể quên được gốc gác của mình. Chúng ta đã bỏ ra đi, nhưng vẫn nhớ về những hàng me, nhớ cây sấu, nhớ những ngày tắm trần dưới mưa, nhớ những ngày chúng ta lênh đênh trên con thuyền đi đến một miền vô định, lòng chúng ta cũng không hẳn cắt chia, mà mơ về một ngày tái hợp. Đất nước, quê hương, Việt Nam tạo cho chúng ta niềm ao ước một ngày nào đó, chúng ta, mọi người có thể nối lại với nhau một quê hương mênh mông với những người con dân ở khắp thế giới nhìn nhau, cư xử với nhau như đồng bào ruột thịt. Các ca khúc này tôi đã đem theo và hát trong những chuyến đi vòng quanh nước Mỹ suốt năm 2004. Rất may, các ca khúc này được đón nhận rất là nồng nhiệt, tôi nghĩ đây là một tín hiệu tốt. Cho tới cuối năm vừa rồi, bước qua năm 2005, để nhớ tới không khí định mốc 30 năm lưu vong. Tôi bồi hồi, có những suy nghĩ mông lung…Và tôi đã viết ca khúc “Thèm”. Bài này hết sức là… tâm cảm, nói đến những thèm khát. Ở đâu chúng ta cũng cảm thấy thiếu thốn, không chỉ ở trong, mà ở ngoài nước cũng thấy… thèm. Có nhiều thiếu thốn quá. Con người ta làm sao có thể bày tỏ những khao khát của mình, bài “Thèm” chứa chan nội dung như vậy.

NQM: Xin nhạc sĩ diễn tả những khao khát ấy một cách cụ thể xem sao?

NĐQ: Mới đầu ngày, mới thức dậy, thèm được cất tiếng yêu đời. Muốn được tung chăn dậy, ca hát. Với một cuộc sống như vậy, đẹp biết bao nhiêu. Rồi thèm được trèo lên cao ốc, chơi vơi kinh thành, nói một tiếng lớn: “Quê hương mình…”, một quê hương lâu lắm rồi không được nói, nói một cách đầy đủ, mạnh bạo… và tiếng hát của mình truyền đi, làm rung động bao nhiêu trái tim. Điều này tôi cho là rất lý thú, vì rất nhiều người trong chúng ta phân vân khi nghĩ đến chuyện thốt ra tiếng “Quê Hương! Việt Nam”. Nhiều người sẽ hỏi “Việt Nam?, Việt Nam nào? Việt Nam ở đâu? Việt Nam phần nào?” Vì những lẽ đó, tiếng Việt Nam được gọi lên bằng tiếng không hoàn toàn sung sướng, thoải mái. Tôi thèm gọi tiếng Việt Nam, quê hương mình là một sự thèm muốn có thật, mà trong con người Việt Nam chúng ta ai cũng muốn cả. Rồi trong đôi mắt của nhau, thèm được nhìn thấy sự tử tế, hiền ngoan. Chỉ muốn được nhắc tới tên nhau với đầy những yêu thương, ngọt ngào. Chứ không phải nhắc tới nhau trong sự giận dữ, gắt gỏng. Và những lời “thèm” của chúng ta khi thấy những lòng phố đầy người, nói lên sức sống của con người, mạnh mẽ. Nơi con người chen chúc nhau, hương mồ hôi đẫm trên trán. Tôi thèm thấy được trên môi tuổi trẻ khi họ mở miệng ra là nói tới ngày mai, nói tới sự sáng láng của tương lai. Tôi thèm được ngồi lại với người mình thương yêu, chứng tỏ tình yêu nồng nàn, nóng hổi của mình với người yêu, và, thèm được nghe từ một điện thoại, lúc nửa đêm, có người gọi tới xin xóa chuyện xưa. Đó là những người từng thù, hận, từng quyết liệt một sống một còn… Mà bây giờ, nghe lại tiếng người đó, nói rằng thôi hãy xóa bỏ hận thù… Tôi nghĩ rằng, nếu chúng ta có được chuyện đó, đạt được những ao ước được đi lên cõi trời cao, cuộc đời nở đầy những hoa đẹp, mà trong đó, có em và có tôi. Đó là tất cả nội dung bài “thèm”.

NQM: Thưa nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang, ông đã quá tuổi 60, khi nhìn lại giai đoạn đầu trong sáng tác âm nhạc, đến nay, ông thấy sự “thèm” của ông khác nhau ra sao?

NĐQ: Hoàn toàn khác nhau. Những khao khát thời trẻ của tôi thật là tinh khôi. Mặc dù sự khao khát này cho tới bây giờ, vẫn trên một thể tài lớn của quê hương, đất nước, xã hội, dân tộc thời bấy giờ. Dù rằng thế nào chăng nữa, khi nhìn lại, tôi vẫn nhận thấy rằng mình có sự giới hạn, vẫn chưa thấy được sự hòa nhập của con người Việt Nam vì hoàn cảnh chiến tranh, vì Nam và Bắc ngăn cách không chỉ vì địa dư, mà vì tâm lý con người. Đến bây giờ, sau bao nhiêu năm trời, bể dâu tang điền, mỗi người chúng ta đã trải qua những khổ đau, hoạn nạn, khốn khó của sự lầm than của đất nước. Nhìn lại, chúng ta thấy sự khổ đau, thèm muốn của thời bấy giờ nó cao hơn, rộng hơn và mang một tâm cảm trộn lẫn những đau khổ mà không chỉ người trong miền Nam như chúng ta, mà cả cho người ngoài Bắc, tôi cho rằng những khổ đau đó đều như nhau, giống nhau. Vì vậy, tôi nghĩ rằng nỗi thèm lần này khác với thèm hồi xưa nhiều lắm. Chưa kể lần này, nỗi ao ước, thèm khát của chúng ta, qua nhạc phẩm “Thèm” có tính con người hơn, sát cận với những chuyện tưởng chừng như riêng ra của một người, trong quan điểm, cảm xúc của một người, nhưng lại phản ảnh nỗi niềm của mọi người.

NQM: Trong một cuộc phỏng vấn với Việt Weekly, nói về cuộc trở về Việt Nam của nhạc sĩ Phạm Duy, ông đã nhận định rằng: “Ở đâu thì âm nhạc của Phạm Duy cũng đều là của Việt Nam!” Đối với tâm trạng của mình hiện nay, thèm một quê hương được nối kết, ông có nghĩ rằng tâm trạng của mình cũng là tâm trạng chung của nghệ sĩ đối với thời cuộc hay không?

NĐQ: Tôi rất hy vọng những gì mình viết ra, dù là chủ quan, đã trình bày những cảm nghĩ của tôi. Người nghệ sĩ, tác phẩm của họ khi được đám đông đón nhận hay từ chối. May mắn cho tôi, phần trình bày các ca khúc của tôi gần đây được đón nhận rất cảm thông và thích thú. Như vậy những gì mình nghĩ, mình viết, mình hát không quá chật hẹp. “Thèm” của tôi không phải là một nhận định riêng tư, mà là sự khao khát chung của một đám đông. Về sau này, ca khúc này có được tồn tại, truyền tụng hay tan biến, lu mờ đi, điều đó tôi cũng không đặt ra trong suốt tiến trình đóng góp âm nhạc của tôi, kể từ 40 năm qua. Khi nhạc phẩm của tôi được tung ra công chúng, những gì mình nghĩ được phổ biến, còn gì vui hơn.

NQM: Nói đến khát vọng, ước mơ, hay “thèm”… tức là nói đến những gì chưa hoặc khó đạt được, thưa nhạc sĩ, ông có nghĩ rằng từ đây cho đến cuối đời, những nỗi ao ước của ông sẽ đạt được phần nào hay không?

NĐQ: Tôi cho rằng tất cả những gì tôi nói ra qua bài “Thèm”, theo thời gian, sẽ trở thành hiện thực. Những khao khát này xét ra, cũng không phải là chuyện gì quá đáng, tuy nhiên, tính ẩn dụ trong khao khát, xúc động về phẩm chất đời sống và lý tưởng của con người là chủ thể chính trong âm nhạc của tôi. Những dấu tích này là màu sắc đặc biệt trong âm nhạc Nguyễn Đức Quang. Là một công dân sống trong một đất nước mà không khí đặc quánh mùi vị chính trị, hoàn cảnh chính trị, mình không thể thoát ra khỏi những ý thức về chính trị. Những ao ước của tôi hôm nay, một phần những chuyện tôi ao ước đã xảy ra, chẳng hạn như sự dồn dập, vươn lên từ đời sống Việt Nam hiện nay, ở trong nước, ngoài nước đều có biến chuyển tốt đẹp. Vấn đề là người ta có nhận những biến chuyển này vào trong lòng, hòa hợp với chuyện chung được hay không. Cái thèm của tôi không phải là sự vu vơ. Như chúng ta ngồi đây, sức sống đang tỏa ra như thế này. Sự tươi đẹp nhất của dân tộc là sức sống. Còn chuyện thèm tức cười nhất là qua đường dây nóng, lúc nửa đêm, nghe tiếng oán thù được xin xóa bỏ chuyện xưa. Tôi biết đã có rất nhiều người đang làm chuyện đó, tuy chưa đến mức độ công khai, toàn bộ. Nhưng tôi biết đang có những vận động từ nhiều giới, nhiều người nói lên tiếng nói đó, đi tới dần chuyện phải có một cú điện thoại gọi nhau, bôi xóa chuyện xưa. Đó là chuyện thèm lớn và khó nhất. Còn cái thèm thú tiêu dao, tự mình có một thế giới nhàn nhã với trái tim, đời sống của mình, người yêu với mình,… đó là cái thèm bình thường. Nói tóm lại, một cách chủ quan, những ao ước, khao khát của tôi cũng sẽ là một cái gì không xa vời và đang có nhiều dấu hiệu cho thấy rằng sẽ thành hiện thực một ngày không xa.

THÈM
Nhạc và lời: Nguyễn Đức Quang
Khởi soạn tháng 10/04 - Hoàn tất tháng 1/05

Thèm - đầu ngày cất tiếng yêu đời
Thèm - giọt cà phê đắng Paris những ban mai
Thèm - trèo lên cao ốc chơi vơi kinh thành
Gọi một tiếng lớn tên quê hương mình
Truyền đi ngàn hướng - lời tôi rung bao trái tim

Thèm - nhìn sâu đôi mắt thấy hiền
Thèm - được nghe nhắc đến tên nhau ngọt êm
Thèm - cuộc đời mở những chân thang rất đều
Để em lên xuống khoan thai dặt dìu
Thèm mùi son mới - thèm câu nói tình yêu

Thèm hương mồ hôi đẫm - những lòng phố chen chúc con người
Thèm trông bờ môi xinh tha thiết nhiệt tình nói miết tương lai
Thèm mới nửa câu kinh đã thấy quanh mình nở hoa trắng trong
Thèm xem đoạn phim hay em cười trong vắt nụ hôn kéo dài

Thèm - chạm làn khói trắng lưng trời
Thèm - ngồi bên nhau hát miên man lời vui
Thèm - ngồi co chân sát vai nhau bên đồi
Nửa vòng tay ấm đốt cháy lưng người
Nửa vòng hờ hững chờ có tiếng ai gọi mời

Thèm - nửa đêm nghe tiếng oan cừu
Gọi bằng đường giây nóng xin bôi xóa chuyện xưa
Thèm - ngồi trên phiến đá chân mây cao vời
Gập ghềnh lăn bánh nhân sinh ngọt bùi
Hoàng lan thơm ngát, chiều quê ơi, em và tôi.

>> Nguyễn Đức Quang nói về bài Thèm:  > phần 1     > phần 2  (video)

                 Phong Trào Du Ca Việt Nam - (Nguồn: http://ducavn.net)

             Nguyễn Đức Quang nói về Mục Đích & Chủ Trương của Du Ca:

                                     > phần 1         > phần 2         > phần 3 (video)

                         

 Lịch Sử Phong Trào Du Ca Việt Nam

    Phong trào Du Ca Việt Nam được thành lập năm 1966 tại miền nam Việt Nam, cùng lúc với phong trào làm công tác xã-hội của sinh-viên học-sinh.
     Hai sáng lập viên của phong trào là Nguyễn Ðức Quang và Ðinh Gia Lập.
     Duca là một đoàn thể hoạt động về văn hóa và văn nghệ phục vụ cộng đồng.
     Văn nghệ cộng đồng là văn nghệ trong đó cả người nghe lẫn người hát đều cộng tác với nhau, mục đích tác động tinh thần và cảm hóa người nghe hơn là ru ngủ, để tất cả cùng ý thức và phục vụ cho cộng đồng, xứ sở.
     Người Duca trao đổi những khả năng chuyên môn qua sinh hoạt tập thể .
     Duca viên gây tinh thần cộng đồng trong quần chúng nhờ vào những tư tưởng gởi gấm trong các bài hát và bằng chính việc làm trong phạm vi khả năng của mình.
     Người Duca nói với mọi người bằng những lời tai nghe mắt thấy qua âm thanh tiếng nhạc, hoạt cảnh hay vũ khúc.
     Những loại nhạc Duca thường xử dụng như : Thanh niên ca, Thiếu nhi ca, Sinh hoạt ca, Nhận thức ca, Sử ca, Dân ca, những bài hát ca ngợi tình yêu con người và thân phận quê hương.
     Phong trào Duca do Dược sĩ Hoàng Ngọc Tuệ được bầu làm chủ tịch kể từ năm 1967, đến năm 1972 được thay thế bởi Ðỗ Ngọc Yến.
     Trưởng xưởng Duca do nhạc sĩ Nguyễn Ðức Quang điều hành, cho đến năm 1972 được thay thế bởi Ngô Mạnh Thu tức nhạc sĩ Trần Tú.
     Các huynh trưởng hướng dẫn cũng như cố vấn như : Phạm Duy, Trầm Tử Thiêng, Hà Tường Cát, Trần Ðại Lộc, Trần Văn Ngô, Nguyễn Thanh, Nguyễn Khả Lộc,Phan Huy Ðạt, Tống Hoằng, Trần Dạ Từ, và Phương Oanh.
     Phong trào quy tụ khá nhiều các nhạc sĩ tên tuổi, cũng như huấn luyện và đào tạo những cây bút trẻ mới gồm : Phạm Duy, Nguyễn Ðức Quang, Trần Tú, Nguyễn Quyết Thắng, Trầm Tử Thiêng, Anh Việt Thu, Giang Châu,  Nguyễn Hữu Nghiã, Trần Ðình Quân, Lý Văn Chương, Nguyễn Thiện Cơ, Lê Quang Dũng, Nguyễn Văn Phiên, Võ thị Xuân Ðào  v..v...
     Những tuyển tập Duca đã phát hành như: Tuyển tập Duca 1, Duca 2, Duca 3, Những bài ca khai phá, Ta đi trên dòng lịch sử, Những điều trông thấy, Những khuôn mặt Duca, Hát cho những người sống sót, Anh hùng ca, Sinh hoạt ca.v.v..
     Trước năm 1975, Phong trào Duca có tác dụng sâu mạnh đối với giới trẻ qua các đoàn, toán ca diễn đây đó, trong trường học, ngoài sân cỏ, trên sân khấu, trong các đoàn thể bạn Hướng đạo, hay Thanh sinh công, Gia đình Phật tử trong các tỉnh miền nam Việt Nam như : Con Sáo Huế, Duca Áo Nâu, Duca Lòng Mẹ, Duca Trùng Dương, Duca Vàm Cỏ Tây, Duca Vàm Cỏ Ðông, Hồ Gươm, Sông Hậu, Duca Vượt Sóng, Ca Ðoàn Trung Dương, Duca Áo Xanh, Duca Giao Chỉ, Duca Ðà Nẵng, Duca Kiên Giang, Biên Hòa,Toán Duca Muà Xuân, Duca Phù Sa, Ðồng Vọng v..v.

Ý Nghiã Huy Hiệu Du Ca

Hình thức:

Huy hiệu Duca mang hình một cây Văn (văn hóa) gồm có bẩy rễ, năm cành, và năm trái.

Bẩy rễ:
Tượng trưng cho nền móng Duca được đặt trên bẩy điểm căn bản : lý-tưởng, tổ-chức, lãnh-đạo, sinh-hoạt, kỹ-thuật, sáng-tạo, kinh-nghiệm.

Năm cành:
Năm cành tượng trưng cho năm điều luật Duca :
1.- Duca viên tích cực và kỷ luật trong nhiệm vụ .
2.- Duca viên bền bỉ và can đảm trước mọi khó khăn.
3.- Duca viên kiên tâm học hỏi và thực thi những điều lợi ích.
4.- Duca viên tự tin và gây tin tưởng cho mọi người .
5.- Duca viên thương yêu và sẵn sàng giúp đỡ lẫn nhau .

Năm trái:
Tượng trưng cho năm kết qủa mà Duca viên tạo được :
1- Tinh thần cộng đồng .
2- Tinh thần nghệ thuật .
3- Tinh thần dân tộc .
4- Tinh thần tiến bộ .
5- Tinh thần nhân ái .

Mầu sắc:
Nền mầu trắng : Tinh khiết phục vụ .
Cây Văn mầu xanh đậm : Trẻ trung và bền bỉ .
Trái mầu đỏ : Can trường và thành công .

7 Nền Móng Du Ca

Biểu hiệu phong trào là cây Văn bẩy rễ tượng trưng cho nền móng của Phong trào Du ca Việt Nam.

Lý tưởng:
Lý tưởng của phong trào là phục vụ một xã hội sống tốt đẹp với một tâm thức mới . Vì lý tưởng đó, mà Phong trào Duca đẩy mạnh các công tác phục vụ văn hóa, để xây dựng tâm hồn cho người tham dự . Lý tưởng càng được nuôi sống mãi, vì xã hội sẽ còn nhiều biến đổi và mỗi thời biến đổi làm cho nhiều sự việc cho những ý nghiã khác. Người Duca có lý tưởng làm cho ý nghĩa đó được trọn vẹn tốt đẹp. Tỷ như mỗi thời đại người ta nghĩ về con người mỗi khác, và Duca làm cho con người đó có một gía trị sáng chói lâu dài ... Lý tưởng là phần Duca viên phải giữ lấy bên mình để hướng dẫn mọi hoạt động của mình hầu đánh gía sâu công việc, xem có theo đúng la tưởng hay không. Lý tưởng Duca không có gì xa vời, nhưng vô cùng, vô tận, làm cho công tác Duca sống mãi với thời gian.
Tổ chức:
Phong trào muốn hoạt động đúng tôn chỉ của mình, dựa trên nguyên tắc cộng đồng, và muốn cho ngay chính cộng đồng tồn tại phát triển, cần phải có tổ chức. Sự vô tổ chức là giai đoạn ấu thời của nhân loại đã đi qua từ lâu và chúng ta muốn phục vụ hữu hiệu, phải tôn trọng mọi nguyên tắc tổ chức. Tổ chức đòi hỏi một cố gắng, quên mình, phải dẹp bỏ mọi riêng tư hẹp hòi, tự do cá nhân để cho cộng đồng được sống còn và đủ sức làm việc. Mỗi đơn vị Duca được tổ chức tôn tri trật tự là để giúp cho đơn vị thực hiện được đường lối và lý tưởng Duca, không phải là cơ hội cho một cá nhân bất mãn hay tự mãn. Tổ chức là một nhu cầu tối cần thiết. Thiếu tổ chức, phong trào chỉ xây dựng những kết quả hời hợt như xây lâu đài trên cát.
Lãnh đạo:
Nếu có tổ chức mà không có người lãnh đạo thì coi như xe không có tài xế . Lãnh đạo được coi là nền tảng của phong trào để ghi nhận vai trò lớn lao của người trưởng đơn vị và cũng là để nhắc nhở người lãnh đạo phải nhớ đến trách nhiệm quan yếu của mình đối với phong trào . Không người lãnh đạo không thể thực hiện được lý tưởng Duca, nhưng một người lãnh đạo kém cũng như xấu cũng làm phong trào chịu một kết quả tương tự . Phong trào vững khi lãnh đạo xứng đáng, vững vàng và làm tròn vẹn vai trò mà phong trào đã giao phó .
Sinh hoạt:
Sinh hoạt là phương thức duy nhất để Duca vững mạnh và phát triển, Sinh hoạt quyết định vận mạng đơn vị . Sinh hoạt là tâm niệm của mỗi Duca viên vì Phong trào Duca không phải là một lớp học thụ động. Trong cộng đồng, sinh hoạt còn nói lên hào khí quyết liệt của đơn vị đi đến lý thuyết đời đời. Một lần nữa, Duca không được tạo nên và chấp nhận chỉ để ẩn mình như một con tu hú, và mỗi Duca viên có những chứng tỏ sự thành công của mình hay không cũng bằng cách sinh hoạt mà thôi . Phong trào đặt mỗi gía trị của mình đối với xã hội ở phần sinh hoạt này.
Kỹ thuật:
Làm công tác văn hóa phục vụ xã hội ngày nay đòi hỏi phải có kỹ thuật . Kỹ thuật là phần căn bản để học tập chuyên môn. Kỹ thuật ngày càng quan trọng và ngày càng ảnh hưởng đến các hoạt động của giới trẻ . Kỹ thuật là phần xác của nghệ thuật mà phong trào nhắc nhở mỗi đơn vị phải kiên trì học hỏi để nắm cho vững trước khi sinh hoạt cộng đồng. Ðứng trước đà tiến bộ ngày càng nhanh, những ai không có kỹ thuật không thể chinh phục người khác. Nếu một đơn vị Duca không có kỹ thuật làm sao có thể truyền đạt được tâm thức Duca cho người khác ?
Sáng tạo:
Phục vụ xã hội là phục vụ một cái gì luôn luôn biến đổi . Do đó những gì đem ra xử dụng phải linh động đúng mức. muốn được vậy, phải có óc sáng tạo, phải luôn luôn làm mới tất cả những gì đang có thể đáp ứng với thay đổi của đám đông. Sáng tạo là phÀn hồn của kỹ thuật, cho nên kỹ thuật và sáng tạo sẽ giúp cho phong trào đến với mọi người trong xã hội . Sáng tạo là một sự tìm kiếm đầy cố gắng để thể hiện tiềm lực Duca vì không có gì tồn tại trong đám đông muôn người. Phải sáng tạo để làm cho gía trị tinh thần của phong trào trở nên phong phú và ngày càng hữu hiệu.
Kinh nghiệm:
Kinh nghiệm là một kho quí báu. Kinh nghiệm Duca lại càng qúi báu hơn nữa , vì nó là những môn không thể tìm thấy ở bất cứ một trường hợp nào. Cũng phải biết thu thập những kinh nghiệm để lưu truyền cho người đi sau rút kinh nghiệm . Cũng là cách rút ngắn thời gian học tập mà kẻ khôn ngoan cũng học tập xử dụng. Qua bao năm sinh hoạt, kinh nghiệm Duca cần phải đem ra cân nhắc, học hỏi để đơn vị đi đến hoàn toàn, để phong trào mau hoàn thành lý tưởng Duca .

        > Nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang hồi tưởng về nhạc sĩ Lý Văn Chương (mp3)

(Lý Văn Chương còn được biết dưới tên Nguyên Chương)  Nguyễn Đức Quang tâm tình về phong trào Du Ca tại Việt Nam trước 1975 và thời kỳ đầu ở hải ngoại. Chương trình được thực hiện bởi Đài phát thanh Tiếng Quê Hương

       > Mời nghe: "Băng nhạc Du Ca 1 - 1972" - Chứng từ của tuổi trẻ Việt Nam

                                    

                 

                                        Tập Nhạc Du Ca số 3 - Ấn hành 1971

Trong đó cho thấy sự cộng tác của các nhạc sĩ trong Phong Trào Du Ca ở khắp nơi: Sài Gòn, Biên Hòa, Định Tường, Long Khánh, Ninh Hòa, Ban Mê Thuột, Đà Nẵng, Tây Ninh

                                 

                                  

                       

                             

    Xin chọn nước Việt làm Quê Hương dẫu cho khó thương
                          Đoàn Thanh Liêm (Để tưởng nhớ Nguyễn Đức Quang và Nguyễn Ngọc Thạch)

 Chẳng một ai mà có thể chọn được nơi mình sinh trưởng trong một gia đình nào, dòng họ nào cả. Cũng như chẳng ai lại có thể chọn lựa được dân tộc hay đất nước theo như sở thích cuả riêng mình. Vì đó là cái định mệnh Tạo hóa đã an bài xếp đặt riêng cho mỗi người. Cho nên con người sinh ra tại thế gian này, thì phải biết thích nghi với hoàn cảnh của thân phận mỗi cá nhân mà thôi.

Vì thế dân gian ta mới có câu nói: “Con không chê cha khó, chó không chê chủ nghèo”. Tức là không ai lại đi chê bai cái hoàn cảnh nghèo khó cuả gia đình cha mẹ mình cả. Và phải chấp nhận cái phần số Ông Trời đã đặt để cho mính, để mà an tâm vui  sống theo câu nói “ May nhờ, rủi chịu”, chứ không cứ than thân trách phận, rồi đâm ra bất mãn, bực dọc buồn phiền, để mà chẳng thay đổi được điều chi hết trong cuộc sống cuả riêng bản thân mình.

Vào những năm 1965-66 trở đi đến 1975, giới thanh thiếu niên ở miền Nam Việt Nam, mỗi khi tụ họp sinh hoạt chung với nhau, thì hay hát những bài ca tập thể rất là vui tươi, phấn khởi với khí thế bừng bừng tình yêu thương đất nước, yêu mến con người. Mặc dù lúc đó thì cuộc chiến tranh mỗi ngày một leo thang tàn khốc. Những bài hát cuả các bạn trẻ trong phong trào Du ca sáng tác, thì được phổ biến khá rộng rãi và được giới học sinh sinh viên rất ưa chuộng. Điển hình như bài hát sau đây cuả nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang, con chim đầu đàn của Du ca biên soạn từ năm 1966:

Xin Chọn Nơi Này Làm Quê Hương

Tác giả: Nguyễn Đức Quang - Phổ thơ Nguyễn Ngọc Thạch

Ta còn những người ngồi quanh đây, trán in vết nhăn
Đêm nằm nghe lòng quặn sôi lên giữa cơn mộng lành
Ôi vì thâm tình cùng con dân sống trong chiến tranh
Ôi cùng đau lòng cùng hoang mang giữa khi khó khăn

Xin chọn nơi này làm quê hương, dẫu cho khó thương
Ta cùng lo chạy từng lưng cơm áo che thân tàn
Khi mùa mưa về cùng lem nhem bước trên ngõ trơn
Khi dịch lan tràn cùng lo âu trắng đôi mắt đen

Ta còn kiêu hùng vì đi xa vẫn chưa thấy xa
Trên đường muôn vàn gặp nhau luôn lúc vui lúc buồn
Nhưng lòng tuôn trào đầy đam-mê muốn thêm bước nhanh
Như vừa lên đường còn hơi sương vướng theo bước chân

Ta còn những người thật yêu nhau biết bao thiết tha
Chưa gặp bao giờ mà đã quá uống máu ăn thề
Giam mình trong lòng thành đô kia sống nơi ấp quê
Nhưng tình cao vời đòi yêu thương khắp luôn thế-gian

(Đoạn Kết:)

Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu đang chiến tranh
Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu chưa thanh bình
Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu đang khó khăn
Xin chọn nơi này làm quê hương dẫu chưa ấm êm

Bài hát này Nguyễn Đức Quang phổ nhạc từ một bài thơ của Nguyễn Ngọc Thạch, hồi đó là giáo sư dậy môn Pháp văn ở Quận 8 Sài Gòn. Lúc đó cả hai người cũng chỉ vào tuổi ngòai đôi mươi, mới xuất thân từ trường Đại học Đà Lạt. Quang vừa sọan nhạc, vừa đệm guitare và hát rất say sưa, lôi cuốn các bạn cùng hát theo, tạo ra được một hào khí của cả một tập thể đông đảo thanh niên vừa vỗ tay rôm rả, vừa nhiệt tình hưởng ứng ca hát theo. Nhiều khi các bạn trẻ này còn tổ chức những buổi sinh hoạt “Đêm không ngủ” để hội thảo, giàn trải tấm lòng, trao đổi tâm sự với nhau v.v…; thì rất cần đến những bài ca để làm “thức tỉnh”, “lên giây thiều” giúp anh chị em vào lúc đêm khuya miệt mài đến độ mệt mỏi, rã rời gân cốt như thế.

Vào năm 1969, Quang được mời sang Âu châu để trình diễn các ca khúc của mình. Tại xứ người, Quang phải sửa đổi ca từ lại cho phù hợp, nên câu hát đã thành ra như sau:

Xin chọn nước Việt làm Quê Hương, dẫu cho khó thương…

Nhân dịp này, người viết cũng xin bày tỏ lòng ngưỡng mộ biết ơn và tưởng nhớ đối với nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang vừa mới ra đi tại California, và nhà thơ Nguyễn Ngọc Thạch đã ra đi tại Sài Gòn vào cuối năm 2010, vì những đóng góp rất quý báu cho sự hun đúc tinh thần yêu nước, yêu thương dân tộc nơi tâm hồn cuả các bạn trẻ Việt nam từ mấy chục năm qua, bằng những bài thơ, bài ca nồng cháy ngọn lửa yêu thương như bài ca bất hủ này: “Xin chọn nơi này làm Quê hương dẫu cho khó thương” .

Đoàn Thanh Liêm

SÀI GÒN (NV) - Nhà báo, nhà giáo, nhà thơ Nguyễn Ngọc Thạch, đã qua đời tại Sài Gòn hôm 2 tháng 10, 2010, thọ 70 tuổi, theo tin từ gia đình cho biết.

                            

       Di ảnh nhà thơ, nhà báo, nhà giáo Nguyễn Ngọc Thạch. (Hình: Gia đình cung cấp)

Ông được biết đến như một nhà thơ, với nhiều bài được Nhạc sĩ Nguyễn Ðức Quang phổ nhạc, như bài “Bên Kia Sông”, “Xin Chọn Nơi Này Làm Quê Hương.”

Ông cũng là nhà báo viết phiếm luận với bút hiệu “Tư Trời Biển” trên tờ báo đối lập Tin Sáng của hai dân biểu Ngô Công Ðức, Hồ Ngọc Nhuận.

Nguyễn Ngọc Thạch học trung học tại trường Taberd-Sài Gòn, sau đó theo học ban Pháp Văn, Ðại Học Sư Phạm Ðà Lạt, vào đầu thập niên 1960. Sau khi tốt nghiệp đại học, Nguyễn Ngọc Thạch về dạy tại trường trung học quận 6, trong chương trình phát triển cộng đồng các quận 6, 7 và 8 của thành phố Sài Gòn.
Nhạc sĩ Nguyễn Ðức Quang nói với báo Người Việt: “Tôi không sinh hoạt chung với ông Thạch, nhưng biết ông Thạch qua Chương trình Phát triển Quận 8. Yêu bài thơ của ông nên tôi phổ thành nhạc.”

Ngoài tài làm thơ, Nguyễn Ngọc Thạch còn vẽ tranh, tham gia triển lãm hội họa với các bạn họa sĩ Nguyễn Ðồng, Nguyễn Quỳnh.

Sau tháng 4, 1975, Nguyễn Ngọc Thạch không đi dạy học nữa, mà viết báo trở lại trong mục Văn Xã (Văn Hóa, Xã Hội), trên báo Tin Sáng được cho phát hành trở lại, cho đến khi tờ báo bị đình bản luôn vào năm 1981.

Nguyễn Ngọc Thạch bị bệnh ung thư nhiều năm nay, đã phải ra, vào bệnh viện nhiều lần để điều trị.
Ông qua đời, để lại vợ và ba con, một gái, hai trai. (L.T)

            >> Nguyễn Đức Quang viết về Nguyễn Ngọc Thạch (pdf) - 2/2010


     >> Ban Hợp Ca Sinh Viên hát: Xin Chọn Nơi Này Làm Quê Hương (mp3)

  > Nguyễn Đức Quang giới thiệu Ban Thăng Long và thân hữu - California 1991 (video)

                                       

                         Một số các bài viết về Nguyễn Đức Quang

                    

- Bài Viết về Nguyễn Đức Quang "Du Ca" - Nguyễn Đức Quang "Già Cơ" (pdf)

- Ca Khúc Quê Hương Ngạo Nghễ - hát trong tù Xuân Phước A20 - Vũ Ánh (pdf)

- Quê Hương Ngạo Nghễ - Đỗ Quý Toàn (pdf)

- Hành Trình Của Một Mối Tình - 2004 - Nguyên Huy (pdf)

- Nói Chuyện Với Nguyễn Đức Quang - Nguyễn Ngọc Bảo (pdf)

- Thư gửi Quang - Phương Oanh (pdf)

- Người Nhạc Sĩ Du Ca Đã Ra Đi Mãi Mãi - Mai Thái Lĩnh (pdf)

- Hành trình Du Ca Nguyễn Đức Quang - Hoàng Kim Châu (pdf)

- Khi Bài Hát Trở Về - Trần Trung Đạo (pdf)

- Một Chút Với Nguyễn Đức Quang - Phan Ni Tấn (pdf)

- Anh Nguyễn Đức Quang và tôi - Trần Nam Bình (pdf)

Tà Áo Văn Khoa - Hoàng Xuân Sơn (pdf) 

- Sự Hình Thành Của Quán Văn - Hoàng Xuân Sơn (pdf)

                         

                     Tưởng Niệm Nguyễn Đức Quang Khắp Nơi

- Vĩnh Biệt Nguyễn Đức Quang - 4/2/2011 - Quận Cam California (video)

- Tưởng Niệm Nguyễn Đức Quang ở Sài Gòn - Việt Lang (pdf)

- Tưởng Niệm Nguyễn Đức Quang ở Paris - Phương Oanh (pdf)

- Tưởng Niệm Nguyễn Đức Quang ở Quận Cam (video)

- Hướng Đạo Việt Nam Hải Ngoại tiễn đưa Nguyễn Đức Quang (video)

 Tường thuật "Vĩnh Biệt Nhạc Sĩ Nguyễn Đức Quang" -Thy Nga (SBTN-DC): > PHẦN 1   > PHẦN 2 (video)

Vài Cảm Nghĩ Về Buổi Tưởng Niệm NS Nguyễn Đức Quang  Sydney, Úc Châu - Trần Nam Bình (pdf)

                                

 > Thiên Thu qua tiếng hát Lệ Mai - bản nhạc được improvised/ tiếng đàn guitar của Phạm Quang Tuấn

                                     

         

          

                                           >> Bản nhạc Thiên Thu (pdf)

Tài Liệu Tham Khảo:

Hình ảnh, bài viết, nhạc ... từ website của Du Ca Việt Nam http://ducavn.com; http://khanhly.net/phoxuahttp://www.nguoi-viet.com/; các websites trên internet; các báo điện tử; các đài truyền hình như NguoiViet On-line, SBTN, thân hữu và tư liệu ...

          Mọi ý kiến xây dựng xin gởi về Phan Anh Dũng: < >

 

Trang NhàLiên KếtLiên Lạc Tạp Chí Cỏ ThơmLiên Lạc Website
   Copyright © 2007 Cỏ Thơm

Mambo is Free Software released under the GNU/GPL License.

Designed by mambosolutions.com